Czarnobyl Wiki - Wkład użytkownika [pl]

AZ-5

2010-04-24T07:12:06Z

193.151.54.135:

'''AZ-5''', '''SCRAM''' – procedura awaryjnego wygaszenia reaktora jądrowego. Polega ona na natychmiastowym zrzuceniu na dno rdzenia reaktora wszystkich prętów awaryjnych (także tych wyjętych wcześniej ręcznie). Pręty awaryjne zrzucone do rdzenia automatycznie hamują reakcje jądrowe przebiegające w jego wnętrzu, co prowadzi do jego całkowitego wygaszenia. Pręty awaryjne wykonane są z materiałów silnie pochłaniających neutrony ([[kadm]], [[bor]], [[hafn]]).

Według niektórych źródeł uruchomienie SCRAM podczas nieudanej próby bezpieczeństwa reaktora [[RBMK|RBMK-1000]] w Czarnobylu prawdopodobnie pogorszyło sytuację i doprowadziło do wybuchu. Uruchomienie procedury AZ-5 mogło być odpowiedzią na nagły wzrost mocy, jednakże Diatłow w swojej książce pisze:

"Przed godziną 01:23:40 centralny system kontrolny (...) nie zarejestrował żadnych zmian parametrów, które usprawiedliwiałyby AZ-5. Komisja (...) zebrała i przeanalizowała dużą ilość materiału i, jak oświadczyła w raporcie, nie ustaliła przyczyny rozpoczęcia AZ-5. Nie ma też powodu by szukać przyczyny. Reaktor po prostu miał być wyłączony na zakończenie eksperymentu."

{{stub}}
[[Kategoria:Energetyka jądrowa]]

Arka

2010-04-24T07:07:15Z

193.151.54.135: /* Konieczność przedsięwzięcia */

[[Plik:Confinement.jpg|thumb|right|200px|Projekt nowego sarkofagu]]
'''''Łuk''''' (ukr. ''Арка''; oficjalnie: ''НБК'' – ''Новый Безопасный Конфайнмент'', pol. ''NBK/NBP''<ref>Pierwszy skrót to transkrypcja z cyrylicy, drugi zaś to skrót od nazwy polskiej. Oba występują w użytku.</ref> – ''Nowa Bezpieczna Powłoka'') – budowany projekt zastępczy dla przestarzałego [[Sarkofag]]u. Zleceniobiorcą przedsięwzięcia jest francuska spółka „[[NOVARKA]]”, utworzona specjalnie dla tego projektu. Obecnie budowane są specjalne ''szyny'', na których zostanie wznoszona dalsza konstrukcja.

== Konieczność przedsięwzięcia ==
Stary Sarkofag, wybudowany w 1986 roku, był budowany w nadzwyczajnym pośpiechu. Ogromne elementy, całe odcinki konstrukcji, były w postaci półfabrykatów przywożone na miejsce montażu, gdzie za pomocą dźwigów montowano je z nieodpowiednią precyzją. Głównym zadaniem Sarkofagu było jak najszybsze odizolowanie materiałów promieniotwórczych od atmosfery, a zwłaszcza od opadów. Niestety, materiały oraz konstrukcja były niewystarczające. Postępująca korozja i rozszczelniona betonowa osłona zmusiły naukowców do podjęcia decyzji o budowie nowego Sarkofagu. W wypadku zniszczenia Sarkofagu mogłoby dość do zanieczyszczenia sieci rzecznej. Pierwsze decyzje legislacyjne zostały podjęte w 1997 roku, przy czym duży wkład w projekt miała społeczność międzynarodowa, nie tylko byłych republik ZSRR.

Problemem starego Sarkofagu były również wymiary. Łuk ma zabezpieczać także blok trzeci, w którym obecnie znajduje się składowisko odpadów.

== Projekt ==
Pierwsze projektu zostały stworzone w grupie składającej się z kompanii Bechtel&Battele z USA, EDF z Francji, ukraińskim KSK, Kijowskim Instytutem „Energoprojekt” oraz Instytutem Problemów Bezpieczeństwa Elektrowni Atomowych. Został on poddany zawierdzony 5 lipca 2004 roku.

17 września 2007 roku przetarg na budowę Nowej Bezpiecznej Powłoki wygrał koncern francuski NOVARKA. Zgodnie z założeniami prawnymi, NBK ma za zadanie nie tylko izolować czwarty blok, ale i posiadać system usuwania materiałów w nim zawartych. Główna budowla ma mieć rozpiętość 257,44 m (kierunek północ-południe), wysokość 108,39 m i wysokość 150 m. Zbudowany zostanie także system ochrony, pomocy i demontażu starego Sarkofagu. Łuk będzie maksymalnie zautomatyzowany. W projekcie zainstalowany ma być również system kontroli stanu budowlanego, kontroli sejsmologicznej, system kanalizacyjno-wentylacyjny oraz system kontroli radiacyjnej.

Głównymi celami projektu Nowej Bezpiecznej Powłoki są:
* Ochrona ludności, środowiska i personelu przed anormalnymi zjawiskami związanymi z przetrzymywaniem, przebudowywaniem i oczyszczaniem z materiałów promieniotwórczych.
* Hamowanie rozprzestrzeniania promieniowania jonizującego i radionuklidów.
* Wydobywanie materiałów promieniotwórczych, odprowadzanie wody oraz demontaż starego Sarkofagu.
* Kontrola zmian zachodzących wewnątrz zniszczonego reaktora.
* Tzw. ''obrona fizyczna'', czyli niedopuszczenie, aby materiały dostały się w niepowołane ręce.

Projekt wedle założeń ma przetrwać przynajmniej sto lat.

== Problemy konstrukcyjne ==
Szyny pod Łuk muszą być budowane praktycznie od końca do środka Zony ,więc wymaga to usunięcia :

*Ziemi.

*Zepsutych maszyn.

*ROA(Radioaktywnych odpadów atomowych).

*Skażonych drzew.

*Niezburzonych domów i innych konstrukcji mieszkalnych.

Poza tym, jak widać na symulacji Łuki w prawym górnym rogu budynek w prawym dolnym rogu graniczy z podporą Łuku więc ustawienie go wymaga "anielskich umiejętności".

== Prace obecne, ukończone i do wykonania. ==
*Zburzenie/wyrwanie/usunięcie elementów na drodze do ustawienia szyn-Obecnie prawie ukończone.

*Wykop Ziemi i postawienie szyn-Do wykonania(planowane r.2010-2012).

*Złożenie Sarkofagu w granicach Zony-Do wykonania (planowane r.2011-2013).

*Naniesienie Łuku na stary sarkofag-Do wykonania (planowane r.2013-2015).

**Wszystkie dane są tylko prawdopodobieństwem i mogą różninć się od planów i zależnie od środków pieniężnych.

== Przypisy ==
<references />

{{stub}}
[[Kategoria:Historia]]
[[Kategoria:Miejsca]]

Arka

2010-04-23T05:39:51Z

193.151.54.135: