Zakład Jupiter: Różnice pomiędzy wersjami

Z Czarnobyl Wiki
Skocz do: nawigacja, szukaj
m (→‎Sytuacja po ewakuacji)
(Nie pokazano 20 wersji utworzonych przez 6 użytkowników)
Linia 1: Linia 1:
−
{{Infobox
+
[[Plik:2311.JPG|mały]]
−
|name        = Zakład „Jupiter”
+
'''Zakłady "Jupiter"''' (ros. Завод "Юпитер") - kompleks zakładów zajmujących się produkcją drobnej elektroniki, mieszczących się przy ulicy Fabrycznej 11 w Prypeci.
−
|bodystyle    =
 
−
 
 
−
|titlestyle  =
 
−
|abovestyle = background:#cfc;
 
−
|subheaderstyle =
 
−
|above        = Zakład „Jupiter”
 
−
|subheader    =
 
−
|imagestyle  =
 
−
|captionstyle =
 
−
|  image      = [[Plik:Jupiter.PNG|300px]]
 
−
|caption      = Zakład „Jupiter” (Październik 1986)
 
−
 
 
−
|headerstyle  = background:#ccf;
 
−
|labelstyle  = background:#ddf;
 
−
|datastyle    =
 
−
 
 
−
|header4 = Podstawowe informacje
 
−
| label5 = Rodzaj obiektu
 
−
|  data5 = Zakład przemysłowy
 
−
| label6 = Miejscowość
 
−
|  data6 = [[Prypeć (miasto)]]
 
−
| label7 = Adres
 
−
|  data7 = Fabryczna 11
 
−
| label8 = Kondygnacje
 
−
|  data8 = W zależności od danego obiektu zakładu
 
−
| label9 = Ukończenie budowy
 
−
|  data9 = 1979
 
−
| label10 = Rodzaj produkcji
 
−
|  data10 = Produkcja elementów półprzewodnikowych, urządzeń audio, magnetofonów, radioodbiorników oraz radiostacji.
 
−
| label11 = Zatrudnienie
 
−
|  data11 = 3050 osób (1984)
 
−
| label12 = Po 26.04.1986
 
−
|  data12 = Wykorzystywany przez przedsiębiorstwo "Specatom"
 
−
|  label14 = Mapa
 
−
|  data14 = <map lat="51.485" lon="-0.15" z="11" w="300" h="200" format="jpeg" />
 
−
}}
 
−
[[Plik:Budowa zakładu „Jupiter”.jpg|mały|Budowa zakładu „Jupiter”]]
 
−
<div class="thumb tright"><div class="thumbinner" style="width:300px;">
 
−
{{#display_map:
 
−
51.402439,30.042329
 
−
}}
 
−
</div>
 
−
[[Plik:Zakład „Jupiter”.jpg|mały|Lata 80-te. Zakład „Jupiter” (Завод „Юпитер”) widziany z jednego mieszkań przy ul. Sportowej.]]</div>
 
−
[[Plik:Plan zakladu.png|mały|Plan zakładu]]
 
−
'''Zakład „Jupiter”''' (ros. Завод '''„'''Юпитер'''”''') - opuszczony zakład przemysłowy zajmujący się produkcją komponentów elektronicznych do radioodbiorników, położony w zachodniej części miasta [[Prypeć (miasto)|Prypeć]] przy ulicy Fabrycznej 11<ref name=":0">{{Cytuj książkę|nazwisko=Marciak|imię=Sebastian|tytuł=Mapa Prypeci|wydanie=III|rok=2017|wydawca=Sebastian Marciak|miejsce=Warszawa|strony=|isbn=978-83-921-395-3-9}}</ref>.
 
  
 
== Historia ==
 
== Historia ==
−
Z uwagi na dynamiczny rozwój [[Prypeć (miasto)|Prypeci]] władze podjęły decyzję o budowie na obrzeżach miasta nowego zakładu przemysłowego mającego zapewnić zatrudnienie dla części niezwiązanych z elektrownią mieszkańców miasta. Nowo powstały zakład oddano do użytku w 1979 roku, a rozpoczął on swoje funkcjonowanie rok później w 1980 roku<ref>{{Cytuj stronę|url=https://ru.wikipedia.org/wiki/Чернобыльская_АЭС|tytuł=Чернобыльская АЭС|autor=|data dostępu=2016-12-31|opublikowany=wikipedia.org|język=}}</ref>. Oficjalnie zakład był filią kijewskich zakładów "''Majak''" zajmujących się produkcją urządzeń audio: magnetofonów, radioodbiorników oraz radiostacji. W 1984  zatrudniał 3050 osób, głównie mieszkańców [[Prypeć (miasto)|Prypeci]] stając się drugim (po [[Czarnobylska Elektrownia Jądrowa|Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej]] zatrudniającej w tym samym okresie 5700 osób) największym zakładem pracy w mieście<ref>{{Cytuj stronę|url=http://stalker-tour.com/forum/viewtopic.php?f=55&t=1238|tytuł=3авод "Юпитер"|autor=|data dostępu=2017-02-17|opublikowany=stalker-tour.com|język=}}</ref>. Dla zamiejscowych pracowników w bliskim sąsiedztwie zakładu wybudowano dwa hotele pracownicze z własną stołówką, znajdujące się przy ulicy Łesi Ukrainki 46<ref name=":0" />.
+
Zakłady "Jupiter" rozpoczęły swoją działalność w 1980 roku, oficjalnie będąc filią kijewskich zakładów „Majak” zajmujących się produkcją drobnej elektroniki: magnetofonów, radioodbiorników oraz radiostacji. W założeniach docelowo miały zatrudniać blisko 3.5 tysiąca osób<ref group="uwaga">Informacja ta nie została potwierdzona przez żadne wiarygodne źródło, lecz należy przyjąć tą liczbę za zawyżoną.</ref>, głównie mieszkańców miasta Prypeć stając się drugim (po Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej) największym zakładem pracy w mieście. Dla pracowników wybudowano m.in dwa hotele pracownicze z własną stołówką, znajdujące się przy ulicy Ukrainki Łesi 46.
−
 
 
−
=== Skład kompleksu: ===
 
−
* Budynek nr 1 - Dział produkcji (główna hala produkcyjna)
 
−
* Budynek nr 1A - Dział administracyjny i inżynierski
 
−
* Budynek nr 2 - Dział opracowywania systemów zautomatyzowanych i magazyn
 
−
* Budynek nr 3 - Zakład obwodów drukowanych<ref name=":0" />
 
−
* Budynek nr 4 - Dział doświadczalnych praz inżynierskich (kuźnia, sprężarkownia, piec hutniczy)
 
−
* Budynek nr 5 - Dział administracyjno-socjalny (m .in. siedziba dyrekcji zakładu; na dachu budynku znajduje się antena satelitarna)
 
−
* Budynek nr 6 - Dział elektroniki specjalnej
 
−
* Budynek nr 7 - Stołówka pracownicza
 
−
* Budynek nr 8 - Chemiczne uzdatnianie wody
 
−
* Budynek nr 10 - Magazyn
 
−
* Budynek nr 11 - Główny magazyn
 
−
Dodatkowo na terenie zakładu znajdowały się wieże chłodnicze będące częścią systemu uzdatniania wody, przepompownia, oczyszczalnia ścieków oraz podziemny schron obrony cywilnej dedykowany dla pracowników zakładu.  W 1986 roku planowano rozbudowę zakładu, budując w tym celu w tylnej jego części dwie hale które w momencie awarii były niemal ukończone (co sugerują zdjęcia z tego okresu). Zostały one rozebrane po 2002 roku.
 
  
 
== Produkcja ==
 
== Produkcja ==
  
−
Zakład zajmował się wytwarzaniem m.in. taśmy szpulowe oraz części do magnetofonów szpulowych "''Jupiter''" serii 204 i 206. Na terenie zakładu znajdowała się m.in. odlewnia oraz obrabiarki ..
+
Na terenie zakładów wytwarzano części do magnetofonów szpulowych serii 204 i 206. Na ich terenie znajdowała się odlewnia oraz nowoczesne obrabiarki sterowane numerycznie<ref>{{Cytuj stronę|url=https://www.facebook.com/media/set/?set=a.492854854112789.1073741839.402853886446220&type=3|tytuł=Fabryka "Jupiter"|autor=|data dostępu=2016-10-10|opublikowany=Facebook Fan Page: 30HA, czyli projekt S.T.A.L.K.E.R. Socho|język=}}</ref>. W skład kompleksu wchodzi 11 budynków.
−
 
 
−
=== Nieoficjalna produkcja ===
 
−
Najprawdopodobniej na terenie zakładu "Jupiter" nieoficjalnie wytwarzano elementy elektroniczne dla przemysłu obronnego ZSRR (elementy półprzewodnikowe do pocisków balistycznych w okrętach podwodnych) lub elektronikę na potrzeby pobliskiej elektrowni<ref>{{Cytuj stronę|url=http://forum.pripyat.com/archive/index.php/t-671.html|tytuł=3авод Юпитер|autor=|data dostępu=2017-02-17|opublikowany=forum.pripyat.com|język=|archiwum=https://web.archive.org/web/20091209113441/http://forum.pripyat.com/archive/index.php/t-671.html}}</ref>.  
 
−
 
 
−
=== Kontrowersje dot. nieoficjalnej produkcji ===
 
−
Niektóre źródła podają informacje jakoby na terenie Zakładu "Jupiter" dokonywano przetwarzania i odzyskiwania plutonu o przeznaczeniu wojskowym z zużytego paliwa jądrowego z pobliskiej elektrowni jądrowej<ref>{{Cytuj stronę|url=http://licznikgeigera.pl/jupiter/|tytuł=Jupiter|autor=|data dostępu=2017-0217|opublikowany=licznikgeigera.pl|język=}}</ref>.  
 
  
−
W świetle obecnych faktów wydaje się to jednak mało prawdopodobne. Świadczy za tym szereg faktów, m. in fakt słabego zabezpieczenia kompleksu jak na zakład jądrowy o znaczeniu militarnym<ref group="uwaga">Dostęp na teren zakład zabezpieczony był tylko przez 2,5 metrowe ogrodzenie.</ref>. Wątpliwym jest także kwestia zlokalizowania tego typu obiektu w bliskim sąsiedztwie kilkudziesięciotysięcznego miasta co narażałoby jego mieszkańców na bezpośrednie oddziaływanie skutków jakichkolwiek większych wypadków jądrowych na jego terenie. Warto również zaznaczyć że wszystkie miasta w których funkcjonowały zakłady zajmujące się rafinowaniem i obrabianiem pluton miały status miast zamkniętych i były wyłączone z pod administracji publicznej co również dowodzi nieprawdziwości powyższych domysłów. Również byli pracownicy zakładu dementują tego rodzaju spekulacje<ref>{{Cytuj stronę|url=https://www.youtube.com/watch?v=JmdfMTvT7uo|tytuł=Wywiad z jednym z byłych pracowników zakładu|autor=|data dostępu=2017-02-18|opublikowany=youtube.com|język=}}</ref>. Faktem jest natomiast to że w krajach bloku sowieckiego w przetwarzaniu plutonu ze zdemobilizowanej broni i odpadów z reaktorów atomowych specjalizował się największy w ZSRR zakład atomowy "''Majak''", zlokalizowany 72 kilometry na północny zachód od Czelabińska.  
+
=== Nieoficjalne przeznaczenie zakładów ===
 +
Według nieoficjalnych informacji przypuszcza się że na terenie Zakładów "Jupiter" dokonywano przetwarzania i odzyskiwania plutonu do celów wojskowych z zużytego paliwa jądrowego z pobliskiej elektrowni jądrowej<ref group="uwaga">Reaktory RBMK zaprojektowano z uwzględnieniem możliwości zastosowań zbrojeniowych. Zastosowanie w ich budowie kanałowego rdzenia umożliwiało (po uzyskaniu małej głębokości wypalenia, aby zminimalizować zawartość nierozszczepialnego izotopu <sup>240</sup>Pu, wytwarzającego neutrony w wyniku samorzutnego rozpadu promieniotwórczego) możliwość wytwarzania plutonu zawierającego 95% izotopu <sup>239</sup>Pu, bez ich wcześniejszego wyłączania. Hipotetycznie pluton z reaktora energetycznego mógłbyć użyty do wytworzenia ładunku jądrowego, jednak taka broń byłaby bardzo nieefektywna (niewielka moc wybuchu), a jej produkcja bardzo niebezpieczna.</ref><ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.pawelsuder.pl/portfolio/zaklady-jupiter-prypec-czarnobyl-zona/|tytuł=Zakłady Jupiter (Prypeć, Czarnobyl ZONA)|autor=Paweł Suder|data dostępu=2016-10-10|opublikowany=pawelsuder.pl|język=}}</ref>. Tłumaczyłoby to fakt zabezpieczenia dostępu do niektórych pięter pancernymi wrotami. Ponadto na terenie kompleksu miały znajdować się pomieszczenia które mogły pełnić funkcję pomieszczeń do dekontaminacji osobistej. Miały się też tam znajdować skrzynie zaadresowane do Zjednoczonego Instytutu Badań Jądrowych w Dubnej pod Moskwą (prowadzono tam badania m.in. z zakresu fizyki jądrowej)<ref>{{Cytuj stronę|url=http://strefazero.org/forum/viewtopic.php?f=7&t=1073|tytuł=Prypeć i okolice - kilka pytań|autor=|data dostępu=2016-10-10|opublikowany=strefazero.org|język=}}</ref>. Wydaje się to jednak mało prawdopodobne. Świadczy za tym m. in. fakt słabego zabezpieczenia kompleksu jak na zakład jądrowy o znaczeniu militarnym<ref group="uwaga">Kompleks zabezpieczony był tylko przez 2,5 metrowy płot zakończony drutem kolczastym.</ref> a także bliskie sąsiedztwo kilkudziesięciotysięcznego miasta. Faktem natomiast jest że w krajach bloku sowieckiego w przetwarzaniu plutonu ze zdemobilizowanej broni i odpadów z reaktorów atomowych specjalizował się zakład atomowy "Majak", zlokalizowany 72 kilometry na północny zachód od Czelabińska. Wielce prawdopodobne wydaje się jednak to że na terenie zakładów wytwarzano głównie elektronikę na potrzeby wojska podobnie jak w polskich Zakładach Radiowych Radmor.
  
−
Pozostawione w niektórych budynkach zakładu m.in. bramki dozymetryczne, pomieszczenia do dekontaminacji osobistej, ostrzeżenia o treści: „''Stop! Przejdź kontrolę dozymetryczną''”, instrukcje jak postępować z materiałami radioaktywnymi czy skrzynie zaadresowane do ''Zjednoczonego Instytutu Badań Jądrowych'' w Dubnej pod Moskwą (prowadzono tam badania m.in. z zakresu fizyki jądrowej)<ref>{{Cytuj stronę|url=http://strefazero.org/forum/viewtopic.php?f=7&t=1073|tytuł=Prypeć i okolice - kilka pytań|autor=|data dostępu=2016-10-10|opublikowany=strefazero.org|język=}}</ref> są śladami po mieszczącym się w okresie od połowy 1986 do 1996 roku laboratorium radiologicznym. 
+
=== Sytuacja po Katastrofie w Czarnobylu ===
−
== Sytuacja po ewakuacji ==
+
Po ewakuacji miasta Prypeć w 1986 roku zakłady funkcjonowały nadal aż do ich zamknięcia w końcu 1996 roku<ref group="uwaga">Według dr Marka Rabińskiego, Zakłady "Jupiter" funkcjonowały aż do wyłączenia reaktora nr III w końcu 2000 roku. Informacja ta jednak nie została potwierdzona przez żadne wiarygodne źródło.</ref>.
−
Po ewakuacji miasta [[Prypeć (miasto)|Prypeć]] w 1986 roku zakład nie został całkowicie opuszczony. W wyniku znacznego skażenia radioaktywnego terenu zakładu<ref group="uwaga">Znalazł się on na obszarze tzw. zachodniego śladu.</ref> przez kilka tygodni był obiektem na którym została przeprowadzona akcja dekontaminacyjna. W 1986 roku został przejęty przez przedsiębiorstwo "Specatom"<ref>[http://www-ns.iaea.org/downloads/rw/projects/emras-urban-draft-pripyat-May06.pdf Scenario for modeling changes in radiological conditions in contaminated urban environments.]</ref> i przekształcony w laboratorium radiologiczne, gdzie prowadzono badania nad różnymi technikami dekontaminacji, oraz bazę Państwowego Centrum Awaryjno-Technicznego.  
 
  
−
Z uwagi na bogate wyposażenie produkcyjne oraz bazę socjalną, zakład Jupiter był używany w trakcie aktywnej fazy likwidacji skutków katastrofy do obsługi zdalnie sterowanych pojazdów używanych przy dezaktywacji elektrowni. Po ukończeniu aktywnych prac likwidacyjnych, na terenach zakładu znajdował się doświadczalny poligon Służby Specjalnych Prac Inżynieryjnych, gdzie poddawano testom zdalnie sterowane urządzenia i maszyny, opracowywane na łamach przedsiębiorstwa "Specatom". Ostatecznie zakład został zamknięty 1996 roku<ref>{{Cytuj stronę|url=http://chernobylgallery.com/galleries/jupiter-factory/|tytuł=Jupiter Factory|autor=|data dostępu=2017-02-17|opublikowany=http://chernobylgallery.com|język=}}</ref><ref group="uwaga">Niektóre źródła podają za rok zamknięcia zakładu rok 1997 lub według informacji dr [[Marek Rabiński|Marka Rabińskiego]] zakład funkcjonował do końca 2000 roku.</ref>.
+
<gallery>
−
 
 
−
Na południowy zachód od Zakładu został zlokalizowany Punkt Tymczasowej Lokalizacji Odpadów Radioaktywnych "Prypeć" gdzie znajdują się części pojazdów (samochodów, motorów, maszyn) oraz mebli z [[Prypeć (miasto)|Prypeci]].
 
−
 
 
−
== Obecnie ==
 
−
Obecnie najniższe kondygnacje zakładu zalane są przez wody gruntowe. Na początku kwietnia 2013 roku pod naporem śniegu doszło do zawalenia się dużej części dachu hali nr 1<ref>{{Cytuj stronę|url=http://wikimapia.org/#lang=pl&lat=51.402318&lon=30.041792&z=18&m=b|tytuł=Zakład "Jupiter:|autor=|data dostępu=2017-02-17|opublikowany=wikimapia.org|język=}}</ref>.
 
−
 
 
−
== Galeria ==
 
−
'''Okres funkcjonowania zakładu'''<gallery>
 
 
Plik:1387041336 01-img 1284-01-prc.jpg|
 
Plik:1387041336 01-img 1284-01-prc.jpg|
 
Plik:1387041372 02-img 1285-01-prc.jpg|
 
Plik:1387041372 02-img 1285-01-prc.jpg|
Linia 96: Linia 23:
 
Plik:1387041406 06-img 1290-01-prc.jpg|
 
Plik:1387041406 06-img 1290-01-prc.jpg|
 
Plik:1387041459 07-img 1287-01-prc.jpg|
 
Plik:1387041459 07-img 1287-01-prc.jpg|
−
</gallery>'''Jesień 1986'''<gallery>
+
Plik:1387041491 08-img 1283-01-prc.jpg|
−
Plik:1389720954 cnv000106-04-prc.jpg|
+
Plik:1387041463 09-img 1282-01-prc.jpg|
−
Plik:1389720969 cnv000106-prc.jpg|
 
−
Plik:1389720901 cnv000107-prc.jpg|
 
−
Plik:1389720971 cnv000108-prc.jpg|
 
 
</gallery>
 
</gallery>
  
−
== Uwagi ==
+
{{Uwagi}}
−
<references group="uwaga" />
 
  
 
== Przypisy ==
 
== Przypisy ==
 
<references />
 
<references />
 +
 +
<!-- ============================================================ -->
 +
<!-- NIE DODAWAJ WIĘCEJ LINKÓW. CZARNOBYL WIKI NIE JEST ZBIOREM LINKÓW -->
 +
<!-- Jeżeli sądzisz, że Twój link może się przydać, zamiast tutaj --><!-- umieść go najpierw na stronie dyskusji tego artykułu. Linki --><!-- umieszczone bez przeprowadzonej weryfikacji zostaną usunięte --><!-- ============================================================ -->

Wersja z 00:01, 16 gru 2016

Błąd przy generowaniu miniatury Brak pliku

Zakłady "Jupiter" (ros. Завод "Юпитер") - kompleks zakładów zajmujących się produkcją drobnej elektroniki, mieszczących się przy ulicy Fabrycznej 11 w Prypeci.

Historia

Zakłady "Jupiter" rozpoczęły swoją działalność w 1980 roku, oficjalnie będąc filią kijewskich zakładów „Majak” zajmujących się produkcją drobnej elektroniki: magnetofonów, radioodbiorników oraz radiostacji. W założeniach docelowo miały zatrudniać blisko 3.5 tysiąca osób[uwaga 1], głównie mieszkańców miasta Prypeć stając się drugim (po Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej) największym zakładem pracy w mieście. Dla pracowników wybudowano m.in dwa hotele pracownicze z własną stołówką, znajdujące się przy ulicy Ukrainki Łesi 46.

Produkcja

Na terenie zakładów wytwarzano części do magnetofonów szpulowych serii 204 i 206. Na ich terenie znajdowała się odlewnia oraz nowoczesne obrabiarki sterowane numerycznie[1]. W skład kompleksu wchodzi 11 budynków.

Nieoficjalne przeznaczenie zakładów

Według nieoficjalnych informacji przypuszcza się że na terenie Zakładów "Jupiter" dokonywano przetwarzania i odzyskiwania plutonu do celów wojskowych z zużytego paliwa jądrowego z pobliskiej elektrowni jądrowej[uwaga 2][2]. Tłumaczyłoby to fakt zabezpieczenia dostępu do niektórych pięter pancernymi wrotami. Ponadto na terenie kompleksu miały znajdować się pomieszczenia które mogły pełnić funkcję pomieszczeń do dekontaminacji osobistej. Miały się też tam znajdować skrzynie zaadresowane do Zjednoczonego Instytutu Badań Jądrowych w Dubnej pod Moskwą (prowadzono tam badania m.in. z zakresu fizyki jądrowej)[3]. Wydaje się to jednak mało prawdopodobne. Świadczy za tym m. in. fakt słabego zabezpieczenia kompleksu jak na zakład jądrowy o znaczeniu militarnym[uwaga 3] a także bliskie sąsiedztwo kilkudziesięciotysięcznego miasta. Faktem natomiast jest że w krajach bloku sowieckiego w przetwarzaniu plutonu ze zdemobilizowanej broni i odpadów z reaktorów atomowych specjalizował się zakład atomowy "Majak", zlokalizowany 72 kilometry na północny zachód od Czelabińska. Wielce prawdopodobne wydaje się jednak to że na terenie zakładów wytwarzano głównie elektronikę na potrzeby wojska podobnie jak w polskich Zakładach Radiowych Radmor.

Sytuacja po Katastrofie w Czarnobylu

Po ewakuacji miasta Prypeć w 1986 roku zakłady funkcjonowały nadal aż do ich zamknięcia w końcu 1996 roku[uwaga 4].

  • Błąd przy generowaniu miniatury Brak pliku
  • Błąd przy generowaniu miniatury Brak pliku
  • Błąd przy generowaniu miniatury Brak pliku
  • Błąd przy generowaniu miniatury Brak pliku
  • Błąd przy generowaniu miniatury Brak pliku
  • Błąd przy generowaniu miniatury Brak pliku
  • Błąd przy generowaniu miniatury Brak pliku
  • Błąd przy generowaniu miniatury Brak pliku
  • Błąd przy generowaniu miniatury Brak pliku

Uwagi

  1. ↑ Informacja ta nie została potwierdzona przez żadne wiarygodne źródło, lecz należy przyjąć tą liczbę za zawyżoną.
  2. ↑ Reaktory RBMK zaprojektowano z uwzględnieniem możliwości zastosowań zbrojeniowych. Zastosowanie w ich budowie kanałowego rdzenia umożliwiało (po uzyskaniu małej głębokości wypalenia, aby zminimalizować zawartość nierozszczepialnego izotopu 240Pu, wytwarzającego neutrony w wyniku samorzutnego rozpadu promieniotwórczego) możliwość wytwarzania plutonu zawierającego 95% izotopu 239Pu, bez ich wcześniejszego wyłączania. Hipotetycznie pluton z reaktora energetycznego mógłbyć użyty do wytworzenia ładunku jądrowego, jednak taka broń byłaby bardzo nieefektywna (niewielka moc wybuchu), a jej produkcja bardzo niebezpieczna.
  3. ↑ Kompleks zabezpieczony był tylko przez 2,5 metrowy płot zakończony drutem kolczastym.
  4. ↑ Według dr Marka Rabińskiego, Zakłady "Jupiter" funkcjonowały aż do wyłączenia reaktora nr III w końcu 2000 roku. Informacja ta jednak nie została potwierdzona przez żadne wiarygodne źródło.

Przypisy

  1. ↑ Fabryka "Jupiter". Facebook Fan Page: 30HA, czyli projekt S.T.A.L.K.E.R. Socho. [dostęp 2016-10-10].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
  2. ↑ Paweł Suder: Zakłady Jupiter (Prypeć, Czarnobyl ZONA). pawelsuder.pl. [dostęp 2016-10-10].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
  3. ↑ Prypeć i okolice - kilka pytań. strefazero.org. [dostęp 2016-10-10].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".


Źródło: „https://wiki.czarnobyl.pl/index.php?title=Zakład_Jupiter&oldid=1474”