41
edycji
Zmiany
brak opisu edycji
[[Plik:2311.JPG|mały|252x252px275x275px|Zakład "Jupiter"]]<div class="thumb tright"><div class="thumbinner" style="width:275px;">{{#display_map: 51.402439,30.042329}}</div></div>[[Plik:Plan zakladu.png|mały|250x250px275x275px|Plan zakładu]]'''Zakład "Jupiter"''' (ros. Завод "Юпитер") - opuszczony zakład przemysłowy zajmując się produkcją komponentów elektronicznych do radioodbiorników położony w zachodniej części miasta [[Prypeć (miasto)|Prypeć]] zajmując się produkcją komponentów elektronicznych, mieszczący się przy ulicy Fabrycznej 11.
== Historia ==
Z uwagi na dynamiczny rozwój [[Prypeć (miasto)|Prypeci]] władze podjęły decyzję o budowie na obrzeżach miasta nowego zakładu przemysłowego mającego zapewnić zatrudnienie dla części niezwiązanych z elektrownią mieszkańców miasta. Zakład Nowo powstały zakład oddano do użytku w 1979 roku, a rozpoczął on swoje funkcjonowanie rok później w 1980 roku<ref>{{Cytuj stronę|url=https://ru.wikipedia.org/wiki/Чернобыльская_АЭС|tytuł=Чернобыльская АЭС|autor=|data dostępu=2016-12-31|opublikowany=wikipedia.org|język=}}</ref>. a rozpoczął on swoją działalność rok później w 1980 roku. Oficjalnie zakład był filią kijewskich zakładów "Majak" zajmujących się produkcją komponentów elektronicznychurządzeń audio: magnetofonów, radioodbiorników oraz radiostacji. Zakład "Jupiter" Miał on zatrudniać docelowo miał zatrudniać blisko ok. 3.5 tys. osób, głównie mieszkańców [[Prypeć (miasto)|Prypeci]] stając się drugim (po [[Czarnobylska Elektrownia Jądrowa|Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej]]) największym zakładem pracy w mieście<ref>{{Cytuj stronę|url=http://stalker-tour.com/forum/viewtopic.php?f=55&t=1238|tytuł=3авод "Юпитер"|autor=|data dostępu=2017-02-17|opublikowany=stalker-tour.com|język=}}</ref>. Dla zamiejscowych pracowników w bliskim sąsiedztwie zakładu wybudowano m.in dwa hotele pracownicze z własną stołówką, znajdujące się przy ulicy Ukrainki Łesi 46.
== Produkcja ==
Zakład zajmował się wytwarzaniem m.in. części do magnetofonów szpulowych serii 204 i 206. Na terenie zakładu znajdowała się m.in. odlewnia oraz nowoczesne obrabiarki sterowane numerycznie<ref>{{Cytuj stronę|url=https://www.facebook.com/media/set/?set=a.492854854112789.1073741839.402853886446220&type=3|tytuł=Fabryka "Jupiter"|autor=|data dostępu=2016-10-10|opublikowany=Facebook Fan Page: 30HA, czyli projekt S.T.A.L.K.E.R. Socho|język=}}</ref>.
=== Nieoficjalna produkcja ===
Najprawdopodobniej na terenie Zakładów "Jupiter" nieoficjalnie produkowano urządzenia elektroniczne na potrzeby wojska, podobnie jak w polskich Zakładach Radiowych Radmor<ref>{{Cytuj stronę|url=http://forum.pripyat.com/archive/index.php/t-671.html|tytuł=3авод Юпитер|autor=|data dostępu=2017-02-17|opublikowany=forum.pripyat.com|język=|archiwum=https://web.archive.org/web/20091209113441/http://forum.pripyat.com/archive/index.php/t-671.html}}</ref>.
=== Kontrowersje dot. nieoficjalnej produkcji ===
Niektóre źródła podają informacją informacje jakoby na terenie Zakładu "Jupiter" dokonywano przetwarzania i odzyskiwania plutonu do celów wojskowych o przeznaczeniu wojskowym z zużytego paliwa jądrowego z pobliskiej elektrowni jądrowej<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.pawelsuder.pl/portfolio/zaklady-jupiter-prypec-czarnobyl-zona/|tytuł=Zakłady Jupiter (Prypeć, Czarnobyl ZONA)|autor=Paweł Suder|data dostępu=2016-10-10|opublikowany=pawelsuder.pl|język=}}</ref><ref>{{Cytuj stronę|url=http://licznikgeigera.pl/jupiter/|tytuł=Jupiter|autor=|data dostępu=2017-0217|opublikowany=licznikgeigera.pl|język=}}</ref>. Tłumaczyłoby to fakt zabezpieczenia dostępu do niektórych pięter pancernymi wrotami. Ponadto na terenie kompleksu miały znajdować się pomieszczenia które mogły pełnić funkcję pomieszczeń do dekontaminacji osobistej. Miały się też tam znajdować skrzynie zaadresowane do Zjednoczonego Instytutu Badań Jądrowych w Dubnej pod Moskwą (prowadzono tam badania m.in. z zakresu fizyki jądrowej)<ref>{{Cytuj stronę|url=http://strefazero.org/forum/viewtopic.php?f=7&t=1073|tytuł=Prypeć i okolice - kilka pytań|autor=|data dostępu=2016-10-10|opublikowany=strefazero.org|język=}}</ref>.
W świetle obecnych faktów wydaje się to jednak mało prawdopodobne. Świadczy za tym szereg faktów, m. in. fakt słabego zabezpieczenia kompleksu jak na zakład jądrowy o znaczeniu militarnym<ref group="uwaga">Dostęp na teren zakład zabezpieczony był tylko przez 2,5 metrowe ogrodzenie.</ref>. Wątpliwym jest także fakt kwestia zlokalizowania tego typu obiektu w bliskim sąsiedztwie kilkudziesięciotysięcznego miastaco narażałoby jego mieszkańców na bezpośrednie oddziaływanie skutków jakichkolwiek większych wypadków jądrowych na jego terenie. Warto również zaznaczyć że wszystkie miasta w których funkcjonowały zakłady zajmujące się rafinowaniem i obrabianiem pluton miały status miast zamkniętych i były wyłączone z pod administracji publicznej co również dowodzi nieprawdziwości powyższych domysłów. Również byli pracownicy zakładu dementują tego rodzaju spekulacje<ref>{{Cytuj stronę|url=https://www.youtube.com/watch?v=JmdfMTvT7uo|tytuł=Wywiad z jednym z byłych pracowników zakładu|autor=|data dostępu=2017-02-18|opublikowany=youtube.com|język=}}</ref>. Faktem jest natomiast jest to że w krajach bloku sowieckiego w przetwarzaniu plutonu ze zdemobilizowanej broni i odpadów z reaktorów atomowych specjalizował się największy w ZSRR zakład atomowy "Majak", zlokalizowany 72 kilometry na północny zachód od Czelabińskaod Czelabińska. Pozostawione w niektórych budynkach zakładu np. bramki dozymetryczne, pomieszczenia do dekontaminacji osobistej, napisy „Stop! Przejdź kontrolę dozymetryczną” czy instrukcje, jak postępować z materiałami radioaktywnymi są śladami po mieszczącym się w latach 1986 - 1996 laboratorium radiologicznym. [[Plik:Radiomap 11.gif|mały|250x250px]]
Pozostawione w niektórych budynkach zakładu m.in. bramki dozymetryczne, pomieszczenia do dekontaminacji osobistej, ostrzeżenia o treści: „Stop! Przejdź kontrolę dozymetryczną”, instrukcje, jak postępować z materiałami radioaktywnymi czy skrzynie zaadresowane do Zjednoczonego Instytutu Badań Jądrowych w Dubnej pod Moskwą (prowadzono tam badania m.in. z zakresu fizyki jądrowej)<ref>{{Cytuj stronę|url=http://strefazero.org/forum/viewtopic.php?f= Akcja likwidacyjna 7&t=1073|tytuł=Z uwagi na to że Zakład "Jupiter" znalazł Prypeć i okolice - kilka pytań|autor=|data dostępu=2016-10-10|opublikowany=strefazero.org|język=}}</ref> są śladami po mieszczącym się na drodze "północnego śladu" akcja dekontaminacyjna była prowadzona z użyciem wielu środkóww okresie od połowy 1986 do 1996 roku laboratorium radiologicznego. == Sytuacja po Katastrofie w Czarnobylu ewakuacji ==Po ewakuacji miasta [[Prypeć (miasto)|Prypeć]] w 1986 roku zakład nie został opuszczony. W wyniku znacznego skażenia radioaktywnego terenu zakładu<ref group="uwaga">Znalazł się on na obszarze tzw. północnego śladu.</ref> przez kilka tygodni był obiektem na którym została przeprowadzona akacje dekontaminacyjna. W 1986 roku został przejęty przez przedsiębiorstwo "Specatom"<ref>[http://www-ns.iaea.org/downloads/rw/projects/emras-urban-draft-pripyat-May06.pdf Scenario for modeling changes in radiological conditions in contaminated urban environments.]</ref> i przekształcony w laboratorium radiologiczne gdzie prowadzono badania nad różnymi technikami dekontaminacji oraz poddawano testom przyrządy do pomiaru dawek promieniowania jonizującego. Wytwarzano tu także niektóry elementy wykorzystywane przy budowie Sarkofagu. Ostatecznie zakład został zamknięty 1996 roku<ref>{{Cytuj stronę|url=http://chernobylgallery.com/galleries/jupiter-factory/|tytuł=Jupiter Factory|autor=|data dostępu=2017-02-17|opublikowany=http://chernobylgallery.com|język=}}</ref><ref group="uwaga">Niektóre źródła podają za rok zamknięcia zakładów rok 1997.</ref>.
== Obecnie ==
Obecnie najniższe kondygnacje zakładu zalane są wodą. Na początku kwietnia 2013 roku doszło do zawalenia się dużej części dachu hali nr 1<ref>{{Cytuj stronę|url=http://wikimapia.org/#lang=pl&lat=51.402318&lon=30.041792&z=18&m=b|tytuł=Zakład "Jupiter:|autor=|data dostępu=2017-02-17|opublikowany=wikimapia.org|język=}}</ref>.
== Galeria ==