Wypadek w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej: Różnice pomiędzy wersjami
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| + | {{Infobox | ||
| + | |name = Wypadek w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej | ||
| + | |bodystyle = | ||
| + | |||
| + | |titlestyle = | ||
| + | |abovestyle = background:#cfc; | ||
| + | |subheaderstyle = | ||
| + | |above = Wypadek w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej | ||
| + | |subheader = | ||
| + | |imagestyle = | ||
| + | |captionstyle = | ||
| + | | image = [[Plik:Zniszczony blok energetyczny nr IV.jpg|250px]] | ||
| + | |caption = Zniszczony blok energetyczny nr IV (Maj 1986) | ||
| + | |||
| + | |headerstyle = background:#ccf; | ||
| + | |labelstyle = background:#ddf; | ||
| + | |datastyle = | ||
| + | |||
| + | |header4 = Podstawowe informacje | ||
| + | | label5 = Rodzaj zdarzenia | ||
| + | | data5 = Wypadek jądrowy | ||
| + | | label6 = Państwo | ||
| + | | data6 = [[Plik:Flag of the Soviet Union.svg|30px]] ZSRR | ||
| + | | label7 = Miejsce | ||
| + | | data7 = [[Plik:Flag of the Ukrainian Soviet Socialist Republic.svg|30px]] Ukraińska SRR <br /> [[Prypeć (miasto)]] | ||
| + | | label8 = Data | ||
| + | | data8 = 26.04.1986 | ||
| + | | label9 = Czas | ||
| + | | data9 = 1:23:47 (21:23:47 UTC) | ||
| + | | label10 = Ofiary śmiertelne | ||
| + | | data10 = 31 | ||
| + | | label11 = Obszar objęty skażeniem | ||
| + | | data11 = Od 125 000 do 146 000 km² | ||
| + | | label12 = Ludność objęta ewakuacją | ||
| + | | data12 = > 350 0000 <br />(w tym 115 000 ze strefy o promieniu 30 km od elektrowni) | ||
| + | | label14 = Skala INES | ||
| + | | data14 = 7 (najwyższy) | ||
| + | }} | ||
'''Wypadek w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej''' (znany również jako '''katastrofa w Czarnobylu''' lub '''katastrofa czarnobylska''') - zniszczenie 26 kwietnia 1986 r. czwartego bloku energetycznego [[Czarnobylska Elektrownia Jądrowa|Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej]] położonej w pobliżu miasta [[Prypeć (miasto)|Prypeć]] (Ukraińska SRR, obecnie Ukraina) w wyniku przegrzania reaktora co w konsekwencji doprowadziło do wybuchu mieszaniny piorunującej<ref>Wybuchowa mieszanina gazowa wodoru z tlenem (2:1 objętościowo, 1:8 wagowo) lub powietrzem (2:5 objętościowo). Nazwa ''mieszanina piorunująca'' nawiązuje do jej właściwości wybuchowych. Po jej zapaleniu następuje gwałtowne spalanie wodoru (wybuch), produktem tej reakcji jest para wodna.</ref> a następnie pożaru oraz rozprzestrzenienia się substancji promieniotwórczych uwolnionych do atmosfery. Wypadek ten jest uważany za największy tego rodzaju w historii energetyki jądrowej, zarówno pod względem ofiar śmiertelnych, osób dotkniętych jej bezpośrednimi skutkami, jak i pod względem strat ekonomicznych. Uważana jest za jedną z największych katastrof przemysłowych XX wieku. Została zakwalifikowana do siódmego, najwyższego stopnia w skali INES<ref>Międzynarodowa skala zdarzeń jądrowych i radiologicznych | '''Wypadek w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej''' (znany również jako '''katastrofa w Czarnobylu''' lub '''katastrofa czarnobylska''') - zniszczenie 26 kwietnia 1986 r. czwartego bloku energetycznego [[Czarnobylska Elektrownia Jądrowa|Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej]] położonej w pobliżu miasta [[Prypeć (miasto)|Prypeć]] (Ukraińska SRR, obecnie Ukraina) w wyniku przegrzania reaktora co w konsekwencji doprowadziło do wybuchu mieszaniny piorunującej<ref>Wybuchowa mieszanina gazowa wodoru z tlenem (2:1 objętościowo, 1:8 wagowo) lub powietrzem (2:5 objętościowo). Nazwa ''mieszanina piorunująca'' nawiązuje do jej właściwości wybuchowych. Po jej zapaleniu następuje gwałtowne spalanie wodoru (wybuch), produktem tej reakcji jest para wodna.</ref> a następnie pożaru oraz rozprzestrzenienia się substancji promieniotwórczych uwolnionych do atmosfery. Wypadek ten jest uważany za największy tego rodzaju w historii energetyki jądrowej, zarówno pod względem ofiar śmiertelnych, osób dotkniętych jej bezpośrednimi skutkami, jak i pod względem strat ekonomicznych. Uważana jest za jedną z największych katastrof przemysłowych XX wieku. Została zakwalifikowana do siódmego, najwyższego stopnia w skali INES<ref>Międzynarodowa skala zdarzeń jądrowych i radiologicznych | ||
</ref> | </ref> | ||
Wersja z 23:46, 10 lut 2019
Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129". Wypadek w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej (znany również jako katastrofa w Czarnobylu lub katastrofa czarnobylska) - zniszczenie 26 kwietnia 1986 r. czwartego bloku energetycznego Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej położonej w pobliżu miasta Prypeć (Ukraińska SRR, obecnie Ukraina) w wyniku przegrzania reaktora co w konsekwencji doprowadziło do wybuchu mieszaniny piorunującej[1] a następnie pożaru oraz rozprzestrzenienia się substancji promieniotwórczych uwolnionych do atmosfery. Wypadek ten jest uważany za największy tego rodzaju w historii energetyki jądrowej, zarówno pod względem ofiar śmiertelnych, osób dotkniętych jej bezpośrednimi skutkami, jak i pod względem strat ekonomicznych. Uważana jest za jedną z największych katastrof przemysłowych XX wieku. Została zakwalifikowana do siódmego, najwyższego stopnia w skali INES[2]
W wyniku wypadku 134 osoby dotknięte zostały chorobą popromienną pod różną postacią. Skażeniu promieniotwórczemu uległ obszar od 125 000 do 146 000 km² terenu na pograniczu Białorusi, Ukrainy i Rosji, a wyemitowana z uszkodzonego reaktora chmura radioaktywna rozprzestrzeniła się po całej Europie. W efekcie skażenia ewakuowano i przesiedlono ponad 350 tysięcy osób, w tym 115 tysięcy osób ze strefy o promieniu 30-kilometrów od elektrowni. W związku z konsekwencjami wypadku zmobilizowano znaczne zasoby, ponad 600 tysięcy osób wzięło udział w likwidacji jego następstw[3].
W ciągu pierwszych trzech miesięcy po wypadku śmierć poniosło 30 osób, kolejne 19 zgonów w latach 1987-2004 można przypisać jego bezpośrednim konsekwencjom. Wysokie dawki promieniowania na którego oddziaływanie byli narażeni członkowie służb ratowniczych oraz likwidatorów, spowodowały lub mogą spowodować dodatkowe 4 tysiące zgonów z powodu długotrwałych skutków promieniowania[4][5][6]. Liczby te są jednak znacznie niższe niż liczba ofiar katastrofy funkcjonująca w przestrzeni publicznej.
W przeciwieństwie do ataków atomowych na Hiroszimę i Nagasaki, wybuch przypominał bardzo potężną "brudną bombę" gdzie skażenie promieniotwórcze stało się głównym czynnikiem rażącym. Cząsteczki wyemitowane do atmosfery w wyniku wybuchu oraz wydobywającej się z wewnątrz reaktora pary wodnej, rozprzestrzeniały różne materiały promieniotwórcze, głównie radionuklidy jodu i cezu. Największe opady zaobserwowano na obszarach w pobliżu reaktora, oraz na terenach należących obecnie do Białorusi, Ukrainy i Rosji[7].
Wypadek ten stał się wydarzeniem o wielkim znaczeniu społecznym i politycznym dla ZSRR. Wszystko to pozostawiło określony ślad w przebiegu śledztwa w sprawie jego przyczyn. Podejście do interpretacji faktów i okoliczności wypadku zmieniła się z czasem i mimo upływu kilkudziesięciu lat nadal nie ma konsensusu co do przyczyn awarii. Większość naukowców i ekspertów za główną przyczynę katastrofy uważa błędy projektu reaktora pierwotnie skonstruowanego w celu produkcji plutonu do celów militarnych. Chłodzenie lekką wodą i moderacja grafitem umożliwiła stosowanie jako paliwa naturalnego uranu, bez jego uprzedniego wzbogacania. Czyni to z RBMK jeden z najekonomiczniejszych reaktorów. Jednak kombinacja ta oznacza również wzrost reaktywności przy zwiększaniu się ilości pary w rdzeniu reaktora, co utrudnia jego sterowanie i mogło doprowadzić do utraty stabilności reaktora. Właśnie ten defekt był jedną z przyczyn awarii. Przyczyną wtórną były błędy proceduralne. W okresie ZSRR z powodów politycznych eksponowano głównie winę operatorów reaktora[8].
Elektrownia
Budowa elektrowni rozpoczęła się 1 lutego 1970. W 1986 w eksploatacji były cztery bloki energetyczne: nr I (1978), nr II (1979), nr III (1982) oraz IV (1984). W momencie wypadku trwała budowa kolejnych dwóch bloków nr V (ukończony w 70%) oraz nr VI, także o mocy 1 GW (3200 MW mocy cieplnej) każdy. Łącznie w 1986 elektrownia miała 12800 MW (energia cieplna) i 4000 MW (energia elektryczna).
Przypisy
- ↑ Wybuchowa mieszanina gazowa wodoru z tlenem (2:1 objętościowo, 1:8 wagowo) lub powietrzem (2:5 objętościowo). Nazwa mieszanina piorunująca nawiązuje do jej właściwości wybuchowych. Po jej zapaleniu następuje gwałtowne spalanie wodoru (wybuch), produktem tej reakcji jest para wodna.
- ↑ Międzynarodowa skala zdarzeń jądrowych i radiologicznych
- ↑ Chernobyl’s Legacy: Summary Report
- ↑ Чернобыль между домыслами и фактами. ibrae.ac.ru. [dostęp 2019-02-10].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ WHO/IAEA/UNDP: Chernobyl: the true scale of the accident. who.int. [dostęp 2019-02-10].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ prof. dr inż. Andrzej Strupczewski: Skutki zdrowotne awarii w Czarnobylu. atom.edu.pl. [dostęp 2019-02-10].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ WHO: Chernobyl’s Legacy:Health, Environmental and Socio Economic Impacts and Recommendations to the Governments of Belarus,the Russian Federation and Ukraine. who.int. [dostęp 2019-02-10].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ Mity i prawda o Czarnobylu. atom.edu.pl. [dostęp 2019-02-10].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
