Zmiany

[[Plik:2311.JPG|mały|252x252px]][[Plik:Plan zakladu.png|mały|250x250px|Plan zakładu]]'''Zakłady Zakład "Jupiter"''' (ros. Завод "Юпитер") - kompleks zakładów zajmujących opuszczony zakład przemysłowy położony w zachodniej części miasta [[Prypeć (miasto)|Prypeć]] zajmując się produkcją drobnej elektronikikomponentów elektronicznych, mieszczących mieszczący się przy ulicy Fabrycznej 11 w Prypeci.

Z uwagi na dynamiczny rozwój [[Prypeć (miasto)|Prypeci]] władze podjęły decyzję o budowie na obrzeżach miasta nowego zakładu przemysłowego mającego zapewnić zatrudnienie dla części mieszkańców miasta. Zakład "Jupiter" został zbudowany oddano do użytku w 1979 roku<ref>{{Cytuj stronę|url=https://ru.wikipedia.org/wiki/Чернобыльская_АЭС|tytuł=Чернобыльская АЭС|autor=|data dostępu=2016-12-31|opublikowany=wikipedia.org|język=}}</ref> . a rozpoczął on swoją działalność rok później w 1980 roku, oficjalnie będąc . Oficjalnie zakład był filią kijewskich zakładów „Majak” "Majak" zajmujących się produkcją drobnej elektronikikomponentów elektronicznych: magnetofonów, radioodbiorników oraz radiostacji. W założeniach Zakład "Jupiter" docelowo miały miał zatrudniać blisko 3.5 tysiąca tys. osób<ref group="uwaga">Informacja ta nie została potwierdzona przez żadne wiarygodne źródło, lecz należy przyjąć tą liczbę za zawyżoną.</ref>, głównie mieszkańców miasta [[Prypeć (miasto)|Prypeci]] stając się drugim (po [[Czarnobylska Elektrownia Jądrowa|Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej]]) największym zakładem pracy w mieście<ref>{{Cytuj stronę|url=http://stalker-tour.com/forum/viewtopic.php?f=55&t=1238|tytuł=3авод "Юпитер"|autor=|data dostępu=2017-02-17|opublikowany=stalker-tour.com|język=}}</ref>. Dla zamiejscowych pracowników w bliskim sąsiedztwie zakładu wybudowano m.in dwa hotele pracownicze z własną stołówką, znajdujące się przy ulicy Ukrainki Łesi 46.

Na terenie zakładów wytwarzano Zakład zajmował się wytwarzaniem m.in. części do magnetofonów szpulowych serii 204 i 206. Na ich terenie zakładu znajdowała się odlewnia oraz nowoczesne obrabiarki sterowane numerycznie<ref>{{Cytuj stronę|url=https://www.facebook.com/media/set/?set=a.492854854112789.1073741839.402853886446220&type=3|tytuł=Fabryka "Jupiter"|autor=|data dostępu=2016-10-10|opublikowany=Facebook Fan Page: 30HA, czyli projekt S.T.A.L.K.E.R. Socho|język=}}</ref>. W skład kompleksu wchodzi 11 budynków.

=== Nieoficjalne przeznaczenie zakładów Nieoficjalna produkcja ===Według nieoficjalnych informacji przypuszcza się że Najprawdopodobniej na terenie Zakładów "Jupiter" dokonywano przetwarzania i odzyskiwania plutonu do celów wojskowych z zużytego paliwa jądrowego z pobliskiej elektrowni jądrowej<ref group="uwaga">Reaktory RBMK zaprojektowano z uwzględnieniem możliwości zastosowań zbrojeniowych. Zastosowanie w ich budowie kanałowego rdzenia umożliwiało (po uzyskaniu małej głębokości wypalenianieoficjalnie produkowano urządzenia elektroniczne na potrzeby wojska, aby zminimalizować zawartość nierozszczepialnego izotopu ²⁴⁰Pu, wytwarzającego neutrony podobnie jak w wyniku samorzutnego rozpadu promieniotwórczego) możliwość wytwarzania plutonu zawierającego 95% izotopu ²³⁹Pu, bez ich wcześniejszego wyłączania. Hipotetycznie pluton z reaktora energetycznego mógłbyć użyty do wytworzenia ładunku jądrowego, jednak taka broń byłaby bardzo nieefektywna (niewielka moc wybuchu), a jej produkcja bardzo niebezpieczna.</ref>polskich Zakładach Radiowych Radmor<ref>{{Cytuj stronę|url=http://wwwforum.pawelsuderpripyat.plcom/portfolioarchive/index.php/zakladyt-jupiter-prypec-czarnobyl-zona/671.html|tytuł=Zakłady Jupiter (Prypeć, Czarnobyl ZONA)3авод Юпитер|autor=Paweł Suder|data dostępu=20162017-1002-1017|opublikowany=pawelsuderforum.plpripyat.com|język=}}<|archiwum=https://ref>web. Tłumaczyłoby to fakt zabezpieczenia dostępu do niektórych pięter pancernymi wrotamiarchive. Ponadto na terenie kompleksu miały znajdować się pomieszczenia które mogły pełnić funkcję pomieszczeń do dekontaminacji osobistej. Miały się też tam znajdować skrzynie zaadresowane do Zjednoczonego Instytutu Badań Jądrowych w Dubnej pod Moskwą (prowadzono tam badania m.in. z zakresu fizyki jądrowej)<ref>{{Cytuj stronę|url=org/web/20091209113441/http://strefazeroforum.orgpripyat.com/forumarchive/viewtopicindex.php?f=7&/t=1073|tytuł=Prypeć i okolice - kilka pytań|autor=|data dostępu=2016-10-10|opublikowany=strefazero671.org|język=html}}</ref>. Wydaje się to jednak mało prawdopodobne. Świadczy za tym m. in. fakt słabego zabezpieczenia kompleksu jak na zakład jądrowy o znaczeniu militarnym<ref group="uwaga">Kompleks zabezpieczony był tylko przez 2,5 metrowy płot zakończony drutem kolczastym.</ref> a także bliskie sąsiedztwo kilkudziesięciotysięcznego miasta. Faktem natomiast jest że w krajach bloku sowieckiego w przetwarzaniu plutonu ze zdemobilizowanej broni i odpadów z reaktorów atomowych specjalizował się zakład atomowy "Majak", zlokalizowany 72 kilometry na północny zachód od Czelabińska. Wielce prawdopodobne wydaje się jednak to że na terenie zakładów wytwarzano głównie elektronikę na potrzeby wojska podobnie jak w polskich Zakładach Radiowych Radmor.

=== Sytuacja po Katastrofie w Czarnobylu Kontrowersje dot. nieoficjalnej produkcji ===Po ewakuacji miasta Prypeć w 1986 roku zakłady funkcjonowały nadal aż Niektóre źródła podają informacją jakoby na terenie Zakładu "Jupiter" dokonywano przetwarzania i odzyskiwania plutonu do ich zamknięcia w końcu 1996 rokucelów wojskowych z zużytego paliwa jądrowego z pobliskiej elektrowni jądrowej<ref group>{{Cytuj stronę|url=http://www.pawelsuder.pl/portfolio/zaklady-jupiter-prypec-czarnobyl-zona/|tytuł=Zakłady Jupiter (Prypeć, Czarnobyl ZONA)|autor=Paweł Suder|data dostępu=2016-10-10|opublikowany=pawelsuder.pl|język="uwaga"}}</ref><ref>Według dr Marka Rabińskiego, Zakłady "{{Cytuj stronę|url=http://licznikgeigera.pl/jupiter/|tytuł=Jupiter" funkcjonowały aż |autor=|data dostępu=2017-0217|opublikowany=licznikgeigera.pl|język=}}</ref>. Tłumaczyłoby to fakt zabezpieczenia dostępu do niektórych pięter pancernymi wrotami. Ponadto na terenie kompleksu miały znajdować się pomieszczenia które mogły pełnić funkcję pomieszczeń do dekontaminacji osobistej. Miały się też tam znajdować skrzynie zaadresowane do wyłączenia reaktora nr III Zjednoczonego Instytutu Badań Jądrowych w końcu 2000 rokuDubnej pod Moskwą (prowadzono tam badania m. Informacja ta jednak nie została potwierdzona przez żadne wiarygodne źródłoin.z zakresu fizyki jądrowej)<ref>{{Cytuj stronę|url=http://strefazero.org/forum/viewtopic.php?f=7&t=1073|tytuł=Prypeć i okolice - kilka pytań|autor=|data dostępu=2016-10-10|opublikowany=strefazero.org|język=}}</ref>.

W świetle obecnych faktów wydaje się to jednak mało prawdopodobne. Świadczy za tym m. in. fakt słabego zabezpieczenia kompleksu jak na zakład jądrowy o znaczeniu militarnym<ref group="uwaga">Dostęp na teren zakład zabezpieczony był tylko przez 2,5 metrowe ogrodzenie.</ref>. Wątpliwym jest także fakt zlokalizowania tego typu obiektu w bliskim sąsiedztwie kilkudziesięciotysięcznego miasta. Faktem natomiast jest że w krajach bloku sowieckiego w przetwarzaniu plutonu ze zdemobilizowanej broni i odpadów z reaktorów atomowych specjalizował się zakład atomowy "Majak", zlokalizowany 72 kilometry na północny zachód od Czelabińska. Pozostawione w niektórych budynkach zakładu np. bramki dozymetryczne, pomieszczenia do dekontaminacji osobistej, napisy „Stop! Przejdź kontrolę dozymetryczną” czy instrukcje, jak postępować z materiałami radioaktywnymi są śladami po mieszczącym się w latach 1986 - 1996 laboratorium radiologicznym. [[Plik:Radiomap 11.gif|mały|250x250px]] == Akcja likwidacyjna ==Z uwagi na to że Zakład "Jupiter" znalazł się na drodze "północnego śladu" akcja dekontaminacyjna była prowadzona z użyciem wielu środków. == Sytuacja po Katastrofie w Czarnobylu ==Po ewakuacji miasta [[Prypeć (miasto)|Prypeć]] w 1986 roku zakład nie został opuszczony. W 1986 roku został przejęty przez przedsiębiorstwo "Specatom"<ref>[http://www-ns.iaea.org/downloads/rw/projects/emras-urban-draft-pripyat-May06.pdf Scenario for modeling changes in radiological conditions in contaminated urban environments.]</ref> i przekształcony w laboratorium radiologiczne gdzie prowadzono badania nad różnymi technikami dekontaminacji oraz poddawano testom przyrządy do pomiaru dawek promieniowania jonizującego. Wytwarzano tu także niektóry elementy wykorzystywane przy budowie Sarkofagu. Ostatecznie zakład został zamknięty 1996 roku<ref>{{UwagiCytuj stronę|url=http://chernobylgallery.com/galleries/jupiter-factory/|tytuł=Jupiter Factory|autor=|data dostępu=2017-02-17|opublikowany=http://chernobylgallery.com|język=}}</ref><ref group="uwaga">Niektóre źródła podają za rok zamknięcia zakładów rok 1997.</ref>. == Obecnie ==Na początku kwietnia 2013 roku doszło do zawalenia się dużej części dachu hali nr 1<ref>{{Cytuj stronę|url=http://wikimapia.org/#lang=pl&lat=51.402318&lon=30.041792&z=18&m=b|tytuł=Zakład "Jupiter:|autor=|data dostępu=2017-02-17|opublikowany=wikimapia.org|język=}}</ref>.  == Galeria =='''Okres funkcjonowania zakładu'''<gallery>Plik:1387041336 01-img 1284-01-prc.jpg|Plik:1387041372 02-img 1285-01-prc.jpg|Plik:1387041430 03-img 1288-01-prc.jpg|Plik:1387041397 04-img 1289-01-prc.jpg|Plik:1387041403 05-img 1291-01-prc.jpg|Plik:1387041406 06-img 1290-01-prc.jpg|Plik:1387041459 07-img 1287-01-prc.jpg|</gallery>'''Jesień 1986'''<gallery>Plik:1389720954 cnv000106-04-prc.jpg|Plik:1389720969 cnv000106-prc.jpg|Plik:1389720901 cnv000107-prc.jpg|Plik:1389720971 cnv000108-prc.jpg|</gallery> == Uwagi ==<references group="uwaga" />