Czarnobylska Elektrownia Jądrowa: Różnice pomiędzy wersjami

Z Czarnobyl Wiki
Skocz do: nawigacja, szukaj
(Dodanie dyrektora w latach 1998-2000.)
 
(Nie pokazano 20 wersji utworzonych przez 7 użytkowników)
Linia 1: Linia 1:
'''Czarnobylska Elektrownia Jądrowa im. W. I. Lenina''' (ros. Черно́быльская атомная электростанция (ЧАЭС); ukr. Чорнобильська атомна електростанція (ЧАЕС)) – elektrownia jądrowa wykorzystująca materiały rozszczepialne jako paliwo jądrowe, zlokalizowana na terenie Ukrainy. Obecnie wyłączona z eksploatacji.
+
{{Infobox
 +
|name        = Czarnobylska Elektrownia Jądrowa
 +
|bodystyle    =
  
== Bloki energetyczne ==
+
|titlestyle  =
 +
|abovestyle = background:#cfe3ff;
 +
|subheaderstyle =
 +
|above        = Czarnobylska Elektrownia Jądrowa im. W. I. Lenina
 +
|subheader    = Czernobylskaja Atomnaja Elektrostancja
 +
|imagestyle  =
 +
|captionstyle =
 +
|  image      = [[Plik:Czarnobylska Elektrownia Jądrowa.jpg|250px]]
 +
|caption      =
 +
 
 +
|headerstyle  = background:#cfe3ff;
 +
|labelstyle  = background:#eeeeee;
 +
|datastyle    =
 +
 
 +
|header4 = Podstawowe informacje
 +
| label5 = Rodzaj
 +
|  data5 = Elektrownia Jądrowa
 +
| label6 = Właściciel
 +
|  data6 = Ministerstwo Energii i Elektryfikacji ZSRR (do 1991)
 +
| label7 = Liczba bloków energetycznych
 +
|  data7 = 4 (do 1986)
 +
| label8 = Budowa
 +
|  data8 = 1970–78
 +
| label9 = Eksploatacja
 +
|  data9 = 1978–2000
 +
| label10 = Zatrudnienie
 +
|  data10 = 56000 (1986)
 +
|header11 = Dane techniczne
 +
| label12 = Moc elektryczna
 +
|  data12 = 3800 MW (do 1986)
 +
| label13 = Moc termiczna
 +
|  data13 = 12800 MW (do 1986)
 +
| label14 = Roczna prod. elektr.
 +
|  data14 = 25–35 TWh (do 1986)
 +
|header15 = Blok energetyczny nr I
 +
| label16 = Eksploatacja
 +
|  data16 = 1978–96
 +
| label17 = Moc elektryczna
 +
|  data17 = 800 MW
 +
| label18 = Moc termiczna
 +
|  data18 = 3200 MW
 +
|header19 = Blok energetyczny nr II
 +
| label20 = Eksploatacja
 +
|  data20 = 1979–91
 +
| label21 = Moc elektryczna
 +
|  data21 = 1000 MW
 +
| label22 = Moc termiczna
 +
|  data22 = 3200 MW
 +
|header23 = Blok energetyczny nr III
 +
| label24 = Eksploatacja
 +
|  data24 = 1982–2000
 +
| label25 = Moc elektryczna
 +
|  data25 = 1000 MW
 +
| label26 = Moc termiczna
 +
|  data26 = 3200 MW
 +
|header27 = Blok energetyczny nr IV
 +
| label28 = Eksploatacja
 +
|  data28 = 1984–86
 +
| label29 = Moc elektryczna
 +
|  data29 = 1000 MW
 +
| label30 = Moc termiczna
 +
|  data30 = 3200 MW
 +
}}'''Czarnobylska Elektrownia Jądrowa im. W. I. Lenina''' ('''CzAES''') (ros. Черно́быльская Атомная Электростанция (ЧАЭС)) – radziecka (od 1991 ukraińska) elektrownia jądrowa funkcjonująca w latach 1978-2000. Położona w obwodzie kijowskim, na Ukrainie. 26 kwietnia 1986 miał tam miejsce [[Wypadek w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej|wypadek jądrowy]], gdzie w jednym z reaktorów doszło do przegrzania co w konsekwencji doprowadziło do wybuchu wodoru, a następnie pożaru oraz uwolnienia do atmosfery substancji promieniotwórczych.
 +
 
 +
== Położenie ==
 +
Elektrownia zlokalizowana jest 15,5 km na północ od miasta [[Czarnobyl]], 16 km od granicy Ukraińsko-Białoruskiej, 110 km na północ od Kijowa.
 +
 
 +
== Historia ==
 +
 
 +
=== Lokalizacja ===
 +
Zgodnie z dekretem Rady Ministrów ZSRR z dnia 29 września 1966, zatwierdzono plan uruchomienia kolejnych obiektów energetycznych na obszarze ZSRR w latach 1966-77 o łącznej produkcji 11 900 MWh energii elektrycznej, według założeń produkcja pochodząca z elektrowni jądrowych opartych na reaktorach RBMK-1000 miała wynosić 8 000 MWh. Główną inwestycją tego planu miała być Leningradzka Elektrownia Jądrowa.
 +
 
 +
W południowej części zunifikowanego systemu energetycznego kraju planowano budowę elektrowni jądrowej, która miała dostarczać energię elektryczną do Centralnego Dystryktu Energetycznego. Region ten obejmował 27 obwodów Ukraińskiej SRR i obwodu rostowskiego RSFSR o liczbie ludności wynoszącej 53 miliony. Przewidywano, że budowa elektrowni jądrowej zwiększy zużycie energii elektrycznej na tych obszarach prawie 3,5 krotnie<ref>{{Cytuj stronę|url=https://chnpp.gov.ua/index.php?option=com_content&view=article&id=424:2013-06-04-13-41-49&catid=29:mission&Itemid=11&lang=ru|tytuł=Выбор площадки|autor=|data dostępu=2019-09-19|opublikowany=chnpp.gov.ua|język=}}</ref>.
 +
 
 +
=== Nagrody ===
 +
W 1986 CEJ została uznana za najlepszą elektrownię jądrową w ZSRR. 1 maja 1986 roku miała otrzymać z tego tytułu Order Lenina<ref>{{Cytuj stronę|url=https://vlast.kz/obsshestvo/16926-perezit-cernobyl.html|tytuł=Пережить Чернобыль|autor=|data dostępu=2017-06-19|opublikowany=vlast.kz|język=}}</ref>.
 +
 
 +
=== Produkcja energii elektrycznej ===
 +
W okresie od uruchomienia bloku energetycznego nr I (wrzesień 1977) do chwili wypadku (kwiecień 1986) elektrownia wytworzyła 150,2 mld kWh energii elektrycznej, natomiast w okresie od momentu ponownego włączenia do eksploatacji (październik 1986) do ostatecznego wyłączenia (grudzień 2000) wytworzyła 158,6 mld kWh<ref>{{Cytuj stronę|url=https://chnpp.gov.ua/ru/about/history-of-the-chnpp/posleavarijnaya-ekspluatatsiya-i-ostanovka|tytuł=Послеаварийная эксплуатация и закрытие|autor=|data dostępu=2019-11-30|opublikowany=chnpp.gov.ua|język=}}</ref>.
 +
{| class="wikitable"
 +
!24.01.1978
 +
!22.04.1979
 +
!8.03.1982
 +
!21.08.1984
 +
!04.1986
 +
|-
 +
|1 TWh
 +
|10 TWh
 +
|50 TWh
 +
|100 TWh
 +
|150 TWh
 +
|}
 +
 
 +
== Wypadki ==
 +
Przez cały okres eksploatacji przed wypadkiem w 1986 roku było 78 procedur awaryjnego wygaszenia reaktora jądrowego w tym 64 awaryjne na sygnale [[AZ-5]].
 +
* '''Reaktor nr 1'''
 +
1 września 1982 doszło tam do drobnego wypadku i ulotnienia się nieznacznych skażeń z kilku uszkodzonych jednostek paliwowych; został naprawiony i uruchomiony ponownie.
 +
* '''Reaktor nr 2'''
 +
11 października 1991 roku doszło do pożaru turbiny prądotwórczej nr 4. Ogień został wyeliminowany następnego dnia o godzinie 2:20. W wyniku pożaru doszło do wypalenia 180 ton oleju i 500 m<sup>3</sup> wodoru. Uszkodzony został także dach maszynowni (zawalił się dach o powierzchni 2448 m<sup>2</sup>)<ref>{{Cytuj stronę|url=https://www.youtube.com/watch?v=Dmbj-9C178o|tytuł=Materiał wideo pokazujący szkody wyrządzone przez pożar|autor=|data dostępu=2017-01-12|opublikowany=youtube.com|język=}}</ref>. Nie wystąpiła emisja substancji radioaktywnych do atmosfery. Strażacy skierowani do ugaszenia ognia otrzymali dawki promieniowania nienaznaczane przekraczające dopuszczalne normy. Mimo iż awaria była niegroźna, rząd niepodległej już Ukrainy wydał decyzję o natychmiastowym zamknięciu reaktora nr 2, a do 1993 wszystkich pozostałych. Z uwagi na ogromne koszty i brak możliwości zrównoważenia bilansu energetycznego Ukrainy, dopiero w 1997 wyłączono reaktor nr 1, a w grudniu 2000 zamknięto ostatni pracujący reaktor nr 3, tym samym elektrownia ostatecznie przestała funkcjonować.
 +
* '''Reaktor nr 4'''
 +
26 kwietnia 1986 doszło w nim do wybuchu o charakterze chemicznym.
 +
 
 +
== Konstrukcja ==
 +
W skład elektrowni wchodziły cztery reaktory typu RBMK. Moc maksymalna każdego z nich (z wyjątkiem reaktora nr 1) wynosiła 1000 MW (3200 MW mocy cieplnej).
 +
 
 +
=== Turbogeneratory ===
 +
Energia elektryczna wytwarzana jest przez pary turbozespołów składających się turbin K-500-65/3000 oraz chłodzonego wodorem turbogeneratora TBB-500. Turbina K500-65/3000 składa się z części dwuprzepływowych - jednej wysokoprężnej i czterech niskoprężnych. Długość turbozespołu wynosi 39 metrów, masa 1100 ton a jego znamionowa prędkość obrotowa wynosi 3000 obr./min. Znamionowy przepływ pary przez turbinę wynosi 82 880 t/h. Turbiny znajdują się w hali maszynowej której całkowita długość wynosi blisko 800 m. Projekt i niezawodność turbin przyniosły Charkowskiej Fabryce Turbin Państwową Nagrodę Ukrainy w 1979 roku<ref>{{Cytuj książkę|nazwisko=|imię=|tytuł=Czernobylskaja AES|rok=1976|wydawca=Atomeniergoeksport|miejsce=|strony=|isbn=}}</ref>.
 +
 
 +
=== Bloki energetyczne ===
 
{| class="wikitable" width="100%"
 
{| class="wikitable" width="100%"
 
|-
 
|-
! rowspan="2" style="width: 19%; background-color: #CFCFCF;"| Энергоблок<ref>[http://www.iaea.org/programmes/a2/ Power Reactor Information System] of the [[Международное агентство по атомной энергии|МАГАТЭ]]: [http://www.iaea.org/cgi-bin/db.page.pl/pris.powrea.htm?country=UA&sort=&sortlong=Alphabetic «Ukraine: Nuclear Power Reactors»] (english)</ref>
+
! rowspan="2" style="width: 19%; background-color: #CFCFCF;" | Blok energetyczny<ref>{{Cytuj stronę|url=https://www.iaea.org/pris/CountryStatistics/CountryDetails.aspx?current=UA|tytuł=Power Reactor Information System - Ukraine|autor=|data dostępu=|opublikowany=12-01-2017|język=}}</ref>
! rowspan="2" style="width: 12%; background-color: #CFCFCF;"| Тип реакторов
+
! rowspan="2" style="width: 10%; background-color: #CFCFCF;" | Typ reaktora
! colspan="2" style="width: 20%; background-color: #CFCFCF;"| Мощность
+
! colspan="3" style="width: 24%; background-color: #CFCFCF;" | Moc
! rowspan="2" style="width: 12%; background-color: #CFCFCF;"| Начало<br />строительства
+
! rowspan="2" style="width: 10%; background-color: #CFCFCF;" | Początek budowy
! rowspan="2" style="width: 12%; background-color: #CFCFCF;"| Подключение к сети
+
! rowspan="2" style="width: 10%; background-color: #CFCFCF;" | Pierwsza reakcja łańcuchowa
! rowspan="2" style="width: 12%; background-color: #CFCFCF;"| Ввод в эксплуатацию
+
! rowspan="2" style="width: 10%; background-color: #CFCFCF;" | Podłączenie do sieci
! rowspan="2" style="width: 12%; background-color: #CFCFCF;"| Закрытие
+
! rowspan="2" style="width: 10%; background-color: #CFCFCF;" | Początek eksploatacji
|-
+
! rowspan="2" style="width: 10%; background-color: #CFCFCF;" | Zamknięcie
! style="width: 10%; background-color: #CFCFCF;"| Чистый
 
! style="width: 10%; background-color: #CFCFCF;"| Брутто
 
 
|-
 
|-
| Энергоблок № 1 (закрыт)
+
! style="width: 8%; background-color: #CFCFCF;" | sieciowa
| align="center" | РБМК-1000
+
! style="width: 8%; background-color: #CFCFCF;" | maksymalna
| align="right" | 925 МВт
+
! style="width: 8%; background-color: #CFCFCF;" | cieplna
| align="right" | 1000 МВт
 
| align="right" | 1 марта 1970 года
 
| align="right" | 26 сентября 1977 года
 
| align="right" | 27 мая 1978 года
 
| align="right" | Остановлен 30 ноября 1996 года по приказу президента Л.Д Кучмы
 
 
|-
 
|-
| Энергоблок № 2 (закрыт)
+
| '''Blok energetyczny nr 1'''<ref group="uwagi">27 kwietnia 1986 roku o godzinie 1:13 ze względów bezpieczeństwa zatrzymano produkcję energii elektrycznej. 1 października 1986 roku o godzinie 16:47 blok nr 1 został ponownie podłączony do sieci.</ref> (zamknięty)
| align="center" | РБМК-1000
+
| align="center" | RBMK-1000
| align="right" | 925 МВт
+
| align="center" | 740 MW
| align="right" | 1000 МВт
+
| align="center" | 800 MW
| align="right" | 1 февраля 1973 года
+
| align="center" | 3200 MW
| align="right" | 21 декабря 1978 года
+
| align="center" | 1.03.1970
| align="right" | 28 мая 1979 года
+
| align="center" | 2.08.1977
| align="right" | Остановлен 11 октября 1991 года после пожара в машинном зале.
+
| align="center" | 26.09.1977
 +
| align="center" | 27.05.1978
 +
| align="center" | 30.11.1996
 
|-
 
|-
| Энергоблок № 3 (закрыт)
+
| '''Blok energetyczny nr 2'''<ref group="uwagi">27 kwietnia 1986 roku o godzenie 2:13 ze względów bezpieczeństwa zatrzymano produkcję energii elektrycznej. 5 listopada 1986 roku blok nr 2 został ponownie podłączony do sieci.</ref> (zamknięty)
| align="center" | РБМК-1000
+
| align="center" | RBMK-1000
| align="right" | 925 МВт
+
| align="center" | 925 МW
| align="right" | 1000 МВт
+
| align="center" | 1000 МW
| align="right" | 1 марта 1976 года
+
| align="center" | 3200 MW
| align="right" | 3 декабря 1981 года
+
| align="center" | 1.02.1973
| align="right" | 8 июня 1982 года
+
| align="center" | 17.11.1978
| align="right" | Остановлен 15 декабря 2000 года по приказу президента Л.Д Кучмы
+
| align="center" | 21.12.1978
 +
| align="center" | 28.05.1979
 +
| align="center" | 11.10.1991
 
|-
 
|-
| Энергоблок № 4 (аварийный)
+
| '''Blok energetyczny nr 3'''<ref group="uwagi">24 listopada 1987 roku rozpoczęto procedurę uruchamiania bloku 3. Podłączenie do sieci odbyło się 4 grudnia tego samego roku.</ref> (zamknięty)
| align="center" | РБМК-1000
+
| align="center" | RBMK-1000
| align="right" | 925 МВт
+
| align="center" | 925 MW
| align="right" | 1000 МВт
+
| align="center" | 1000 MW
| align="right" | 1 апреля 1979 года
+
| align="center" | 3200 MW
| align="right" | 22 ноября 1983 года
+
| align="center" | 1.03.1976
| align="right" | 26 марта 1984 года
+
| align="center" | 2.06.1981
| align="right" | Авария 26 апреля 1986 года. Полное разрушение активной зоны реактора.
+
| align="center" | 3.12.1981
 +
| align="center" | 8.06.1982
 +
| align="center" | 15.12.2000
 
|-
 
|-
| Энергоблок № 5<ref>[http://www.iaea.org/cgi-bin/db.page.pl/pris.prdeta.htm?country=UA&refno=104 МАГАТЭ: Nuclear Power Reactor Details — CHERNOBYL-5] (english)</ref>(прекращение строительства)
+
| '''Blok energetyczny nr 4''' (awaria)
| align="center" | РБМК-1000
+
| align="center" | RBMK-1000
| align="right" | 950 МВт
+
| align="center" | 925 MW
| align="right" | 1000 МВт
+
| align="center" | 1000 MW
| align="right" | 1 января 1981 года
+
| align="center" | 3200 MW
| align="center" colspan="3" | Строительство                                                                          прекращено 27                                    мая 1987 года.
+
| align="center" | 1.04.1979
 +
| align="center" | 26.11.1983
 +
| align="center" | 22.12.1983
 +
| align="center" | 26.03.1984
 +
| align="center" | 26.04.1986
 
|-
 
|-
| Энергоблок № 6<ref>[http://www.iaea.org/cgi-bin/db.page.pl/pris.prdeta.htm?country=UA&refno=105 МАГАТЭ: Nuclear Power Reactor Details — CHERNOBYL-6] (english)</ref>(прекращение строительства)
+
| '''Blok energetyczny nr 5'''<ref>[https://web.archive.org/web/20110604104528/http://www.iaea.org/cgi-bin/db.page.pl/pris.prdeta.htm?country=UA&refno=104 PRIS: Nuclear Power Reactor Details — CHERNOBYL-5] (kopia)</ref> (budowę anulowano)
| align="center" | РБМК-1000
+
| align="center" | RBMK-1000
| align="right" | 950 МВт
+
| align="center" | 950 MW
| align="right" | 1000 МВт
+
| align="center" | 1000 MW
| align="right" | 1 января 1983 года
+
| align="center" | b.d.
| align="center" colspan="3" | Строительство                                                                          прекращено 27                                     мая 1987 года.
+
| align="center" | 1.01.1981
 +
| colspan="4" align="center" | 23.05.1989 - dalszą budowę anulowano<ref group="uwagi" name=":0">26 kwietnia 1986 roku od ok. godziny 8 prace budowlane były nadal kontynuowane przez 286 pracowników dziennej zmiany. Budowę przerwano dopiero 27 kwietnia kiedy to przeprowadzono ewakuację Prypeci. W początkowym okresie planowano wznowienie normalnego funkcjonowania elektrowni dlatego 10 października 1986 roku wznowiono budowę bloków nr 5 i nr 6. 24 kwietnia 1987 roku podjęto decyzję o wstrzymaniu prac budowlanych. 23 maja 1989 roku zapadła decyzja o ostatecznym anulowaniu budowy kolejnych bloków energetycznych.</ref><ref group="uwagi">W chwili wypadku (kwiecień 1986 roku) budowa bloku nr 5 była ukończona w 70%. Jego uruchomienie planowano 7 listopada 1986 roku lub w [https://vlast.kz/obsshestvo/16926-perezit-cernobyl.html dniu energii 22 grudnia 1986].</ref>
 
|-
 
|-
 +
| '''Blok energetyczny nr 6'''<ref>[https://web.archive.org/web/20110604104539/http://www.iaea.org/cgi-bin/db.page.pl/pris.prdeta.htm?country=UA&refno=105 PRIS: Nuclear Power Reactor Details — CHERNOBYL-6] (kopia)</ref>(budowę anulowano)
 +
| align="center" | RBMK-1000
 +
| align="center" | 950 MW
 +
| align="center" | 1000 MW
 +
| align="center" | b.d.
 +
| align="center" | 1.01.1983
 +
| colspan="4" align="center" | 23.05.1989 - dalszą budowę anulowano<ref group="uwagi" name=":0" /><ref group="uwagi">Zakończenie budowy bloku nr 6 planowano w 1994 roku.</ref>
 
|}
 
|}
== Dyrektorzy elektrowni ==
 
[[Wiktor Briuchanow]] (kwiecień 1970 - 15 czerwca 1986)
 
 
Erik Pozdiszew (lipiec 1986 - styczeń 1987)
 
 
Michał Umanets (1 lutego 1987 - 1992)
 
  
Sergiusz Paraszin (grudzień 1994 - kwiecień 1998)
+
== Likwidacja ==
 +
Program całkowitej likwidacji elektrowni będzie realizowany w kilku etapach. Pierwszy etap został zakończony w czerwcu 2016 roku i zakładał usunięcie całości paliwa jądrowego do magazynów zużytego paliwa jądrowego. Drugi II etap przewiduje ostateczne zamknięcie i wyłączenie wszystkich reaktorów do 2022 roku. Trzeci etap (do 2045 roku) polega na utrzymywaniu reaktorów aż promieniowanie spadnie do akceptowalnego poziomu. Ostatni etap (do 2065 roku) przewiduje całkowity demontaż reaktorów<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.kyivpost.com/content/ukraine/chornobyl-nuclear-power-plant-site-to-be-cleared-b-56391.html|tytuł=Chornobyl nuclear power plant site to be cleared by 2065|autor=Interfax-Ukraine|data dostępu=2017-01-14|opublikowany=kyivpost.com|język=|archiwum=https://web.archive.org/web/20121005150746/http://www.kyivpost.com/content/ukraine/chornobyl-nuclear-power-plant-site-to-be-cleared-b-56391.html|zarchiwizowano=2012-10-05}}</ref>.
  
Ołeksandr Smiszłajew (1 lipiec 2004 - 11 sierpnia 2005)
+
== Dyrektorzy ==
 +
* [[Wiktor Briuchanow]] (1 stycznia 1970–77 jako dyrektor budowy od 1978 – maj 1986 jako dyrektor elektrowni)
 +
* Erik Pozdyszew (lipiec 1986 –  styczeń 1987)
 +
* Michał Umanets (1 lutego 1987 – 1992)
 +
* Sergiusz Paraszyn (grudzień 1994 –  kwiecień 1998)
 +
* Witalij Tołstonogow (kwiecień 1998 –  grudzień 2000)
 +
* Ołeksandr Smiszłajew (1 lipiec 2004 - 11 sierpnia 2005)
 +
* [[Igor Gramotkin]] (11 sierpnia 2005 - obecnie)  
  
[[Igor Gramotkin]] (11 sierpnia 2005 - obecnie)
+
== Uwagi ==
 +
<references group="uwagi" />
  
 
== Przypisy ==
 
== Przypisy ==
 
<references />
 
<references />

Aktualna wersja na dzień 19:40, 13 sie 2024

Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".Czarnobylska Elektrownia Jądrowa im. W. I. Lenina (CzAES) (ros. Черно́быльская Атомная Электростанция (ЧАЭС)) – radziecka (od 1991 ukraińska) elektrownia jądrowa funkcjonująca w latach 1978-2000. Położona w obwodzie kijowskim, na Ukrainie. 26 kwietnia 1986 miał tam miejsce wypadek jądrowy, gdzie w jednym z reaktorów doszło do przegrzania co w konsekwencji doprowadziło do wybuchu wodoru, a następnie pożaru oraz uwolnienia do atmosfery substancji promieniotwórczych.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Elektrownia zlokalizowana jest 15,5 km na północ od miasta Czarnobyl, 16 km od granicy Ukraińsko-Białoruskiej, 110 km na północ od Kijowa.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Lokalizacja[edytuj | edytuj kod]

Zgodnie z dekretem Rady Ministrów ZSRR z dnia 29 września 1966, zatwierdzono plan uruchomienia kolejnych obiektów energetycznych na obszarze ZSRR w latach 1966-77 o łącznej produkcji 11 900 MWh energii elektrycznej, według założeń produkcja pochodząca z elektrowni jądrowych opartych na reaktorach RBMK-1000 miała wynosić 8 000 MWh. Główną inwestycją tego planu miała być Leningradzka Elektrownia Jądrowa.

W południowej części zunifikowanego systemu energetycznego kraju planowano budowę elektrowni jądrowej, która miała dostarczać energię elektryczną do Centralnego Dystryktu Energetycznego. Region ten obejmował 27 obwodów Ukraińskiej SRR i obwodu rostowskiego RSFSR o liczbie ludności wynoszącej 53 miliony. Przewidywano, że budowa elektrowni jądrowej zwiększy zużycie energii elektrycznej na tych obszarach prawie 3,5 krotnie[1].

Nagrody[edytuj | edytuj kod]

W 1986 CEJ została uznana za najlepszą elektrownię jądrową w ZSRR. 1 maja 1986 roku miała otrzymać z tego tytułu Order Lenina[2].

Produkcja energii elektrycznej[edytuj | edytuj kod]

W okresie od uruchomienia bloku energetycznego nr I (wrzesień 1977) do chwili wypadku (kwiecień 1986) elektrownia wytworzyła 150,2 mld kWh energii elektrycznej, natomiast w okresie od momentu ponownego włączenia do eksploatacji (październik 1986) do ostatecznego wyłączenia (grudzień 2000) wytworzyła 158,6 mld kWh[3].

24.01.1978 22.04.1979 8.03.1982 21.08.1984 04.1986
1 TWh 10 TWh 50 TWh 100 TWh 150 TWh

Wypadki[edytuj | edytuj kod]

Przez cały okres eksploatacji przed wypadkiem w 1986 roku było 78 procedur awaryjnego wygaszenia reaktora jądrowego w tym 64 awaryjne na sygnale AZ-5.

  • Reaktor nr 1

1 września 1982 doszło tam do drobnego wypadku i ulotnienia się nieznacznych skażeń z kilku uszkodzonych jednostek paliwowych; został naprawiony i uruchomiony ponownie.

  • Reaktor nr 2

11 października 1991 roku doszło do pożaru turbiny prądotwórczej nr 4. Ogień został wyeliminowany następnego dnia o godzinie 2:20. W wyniku pożaru doszło do wypalenia 180 ton oleju i 500 m3 wodoru. Uszkodzony został także dach maszynowni (zawalił się dach o powierzchni 2448 m2)[4]. Nie wystąpiła emisja substancji radioaktywnych do atmosfery. Strażacy skierowani do ugaszenia ognia otrzymali dawki promieniowania nienaznaczane przekraczające dopuszczalne normy. Mimo iż awaria była niegroźna, rząd niepodległej już Ukrainy wydał decyzję o natychmiastowym zamknięciu reaktora nr 2, a do 1993 wszystkich pozostałych. Z uwagi na ogromne koszty i brak możliwości zrównoważenia bilansu energetycznego Ukrainy, dopiero w 1997 wyłączono reaktor nr 1, a w grudniu 2000 zamknięto ostatni pracujący reaktor nr 3, tym samym elektrownia ostatecznie przestała funkcjonować.

  • Reaktor nr 4

26 kwietnia 1986 doszło w nim do wybuchu o charakterze chemicznym.

Konstrukcja[edytuj | edytuj kod]

W skład elektrowni wchodziły cztery reaktory typu RBMK. Moc maksymalna każdego z nich (z wyjątkiem reaktora nr 1) wynosiła 1000 MW (3200 MW mocy cieplnej).

Turbogeneratory[edytuj | edytuj kod]

Energia elektryczna wytwarzana jest przez pary turbozespołów składających się turbin K-500-65/3000 oraz chłodzonego wodorem turbogeneratora TBB-500. Turbina K500-65/3000 składa się z części dwuprzepływowych - jednej wysokoprężnej i czterech niskoprężnych. Długość turbozespołu wynosi 39 metrów, masa 1100 ton a jego znamionowa prędkość obrotowa wynosi 3000 obr./min. Znamionowy przepływ pary przez turbinę wynosi 82 880 t/h. Turbiny znajdują się w hali maszynowej której całkowita długość wynosi blisko 800 m. Projekt i niezawodność turbin przyniosły Charkowskiej Fabryce Turbin Państwową Nagrodę Ukrainy w 1979 roku[5].

Bloki energetyczne[edytuj | edytuj kod]

Blok energetyczny[6] Typ reaktora Moc Początek budowy Pierwsza reakcja łańcuchowa Podłączenie do sieci Początek eksploatacji Zamknięcie
sieciowa maksymalna cieplna
Blok energetyczny nr 1[uwagi 1] (zamknięty) RBMK-1000 740 MW 800 MW 3200 MW 1.03.1970 2.08.1977 26.09.1977 27.05.1978 30.11.1996
Blok energetyczny nr 2[uwagi 2] (zamknięty) RBMK-1000 925 МW 1000 МW 3200 MW 1.02.1973 17.11.1978 21.12.1978 28.05.1979 11.10.1991
Blok energetyczny nr 3[uwagi 3] (zamknięty) RBMK-1000 925 MW 1000 MW 3200 MW 1.03.1976 2.06.1981 3.12.1981 8.06.1982 15.12.2000
Blok energetyczny nr 4 (awaria) RBMK-1000 925 MW 1000 MW 3200 MW 1.04.1979 26.11.1983 22.12.1983 26.03.1984 26.04.1986
Blok energetyczny nr 5[7] (budowę anulowano) RBMK-1000 950 MW 1000 MW b.d. 1.01.1981 23.05.1989 - dalszą budowę anulowano[uwagi 4][uwagi 5]
Blok energetyczny nr 6[8](budowę anulowano) RBMK-1000 950 MW 1000 MW b.d. 1.01.1983 23.05.1989 - dalszą budowę anulowano[uwagi 4][uwagi 6]

Likwidacja[edytuj | edytuj kod]

Program całkowitej likwidacji elektrowni będzie realizowany w kilku etapach. Pierwszy etap został zakończony w czerwcu 2016 roku i zakładał usunięcie całości paliwa jądrowego do magazynów zużytego paliwa jądrowego. Drugi II etap przewiduje ostateczne zamknięcie i wyłączenie wszystkich reaktorów do 2022 roku. Trzeci etap (do 2045 roku) polega na utrzymywaniu reaktorów aż promieniowanie spadnie do akceptowalnego poziomu. Ostatni etap (do 2065 roku) przewiduje całkowity demontaż reaktorów[9].

Dyrektorzy[edytuj | edytuj kod]

  • Wiktor Briuchanow (1 stycznia 1970–77 jako dyrektor budowy od 1978 – maj 1986 jako dyrektor elektrowni)
  • Erik Pozdyszew (lipiec 1986 – styczeń 1987)
  • Michał Umanets (1 lutego 1987 – 1992)
  • Sergiusz Paraszyn (grudzień 1994 – kwiecień 1998)
  • Witalij Tołstonogow (kwiecień 1998 – grudzień 2000)
  • Ołeksandr Smiszłajew (1 lipiec 2004 - 11 sierpnia 2005)
  • Igor Gramotkin (11 sierpnia 2005 - obecnie)

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. 27 kwietnia 1986 roku o godzinie 1:13 ze względów bezpieczeństwa zatrzymano produkcję energii elektrycznej. 1 października 1986 roku o godzinie 16:47 blok nr 1 został ponownie podłączony do sieci.
  2. 27 kwietnia 1986 roku o godzenie 2:13 ze względów bezpieczeństwa zatrzymano produkcję energii elektrycznej. 5 listopada 1986 roku blok nr 2 został ponownie podłączony do sieci.
  3. 24 listopada 1987 roku rozpoczęto procedurę uruchamiania bloku 3. Podłączenie do sieci odbyło się 4 grudnia tego samego roku.
  4. 4,0 4,1 26 kwietnia 1986 roku od ok. godziny 8 prace budowlane były nadal kontynuowane przez 286 pracowników dziennej zmiany. Budowę przerwano dopiero 27 kwietnia kiedy to przeprowadzono ewakuację Prypeci. W początkowym okresie planowano wznowienie normalnego funkcjonowania elektrowni dlatego 10 października 1986 roku wznowiono budowę bloków nr 5 i nr 6. 24 kwietnia 1987 roku podjęto decyzję o wstrzymaniu prac budowlanych. 23 maja 1989 roku zapadła decyzja o ostatecznym anulowaniu budowy kolejnych bloków energetycznych.
  5. W chwili wypadku (kwiecień 1986 roku) budowa bloku nr 5 była ukończona w 70%. Jego uruchomienie planowano 7 listopada 1986 roku lub w dniu energii 22 grudnia 1986.
  6. Zakończenie budowy bloku nr 6 planowano w 1994 roku.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Выбор площадки. chnpp.gov.ua. [dostęp 2019-09-19].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
  2. Пережить Чернобыль. vlast.kz. [dostęp 2017-06-19].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
  3. Послеаварийная эксплуатация и закрытие. chnpp.gov.ua. [dostęp 2019-11-30].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
  4. Materiał wideo pokazujący szkody wyrządzone przez pożar. youtube.com. [dostęp 2017-01-12].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
  5. Czernobylskaja AES. Atomeniergoeksport, 1976.
  6. Power Reactor Information System - Ukraine. 12-01-2017.Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
  7. PRIS: Nuclear Power Reactor Details — CHERNOBYL-5 (kopia)
  8. PRIS: Nuclear Power Reactor Details — CHERNOBYL-6 (kopia)
  9. Interfax-Ukraine: Chornobyl nuclear power plant site to be cleared by 2065. kyivpost.com. [dostęp 2017-01-14]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-10-05)].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".