Godzina Zero: Katastrofa w Czarnobylu: Różnice pomiędzy wersjami

Z Czarnobyl Wiki
Skocz do: nawigacja, szukaj
m (1 wersja)
(Znacząca poprawa merytoryczna treści.)
Linia 1: Linia 1:
[[Plik:Godzina zero.jpg|thumb|right|400px|Kadr z filmu, ukazujący aktorów grających Diatłowa i Akimowa]]
+
[[Plik:Kadr z filmu Godzina zero Katastrofa w Czarnobylu.png|mały|Igor Sławiński jako Anatolij Diatłow (po lewej) oraz Aleksandr Koroszko jako. Aleksandr Akimow (po prawej).]]
'''''Godzina Zero''''' (ang. ''Zero Hour'') – program dokumentalny, produkcji kanadyjsko-brytyjskiej, emitowany w Polsce przez kanału popularnonaukowego Discovery. Seria przedstawiała ostatnią godzinę przed największymi katastrofami ostatnich lat, w zamierzeniu, z dokładnością co do sekundy. Pierwszy odcinek pierwszej serii traktował o katastrofie w Czarnobylu. Odcinek ten stał się jednym z najpopularniejszych dokumentów o Czarnobylu, jego kopia znalazła się nawet w odcinkach w serwisie internetowym YouTube.  
+
'''Godzina zero: Katastrofa w Czarnobylu''' (ang. Z''ero Hour: Disaster at Chernobyl'') – odcinek programu dokumentalizowanego, produkcji kanadyjsko-brytyjskiej, emitowany w Polsce przez m. in. Discovery. Seria przedstawiała ostatnią godzinę przed największymi katastrofami XX i XXI wieku. W zamierzeniu twórców z dokładnością co do sekundy. Pierwszy odcinek pierwszej serii przedstawia [[wypadek w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej]]. Odcinek ten stał się jednym z najpopularniejszych dokumentów o wypadku.  
  
== Odcinek o Czarnobylu ==
+
== Fabuła ==
Film został zrealizowany w formie odtworzenia przez profesjonalnych, porozumiewających się w języku rosyjskim aktorów. Fabuła zostaje przerywana autentycznymi ujęciami, animacjami komputerowymi i fragmentami wywiadów ze specjalistami i nauczonymi świadkami. Producent zapewnia, że film został zrealizowany w oparciu o udokumentowane dowodu i relacje świadków.
+
Odcinek został zrealizowany w formie rekonstrukcji fabularnej ostatniej godziny przed wypadkiem 26 kwietnia 1986 (00:23 – 01:23). Sekwencje fabularyzowane przerywane są autentycznymi ujęciami i fragmentami wywiadów z uczestnikami wspomnianych wydarzeń oraz nauczonymi świadkami. Wśród komentatorów występują: starszy inżynier sterowania blokiem ([[Skrótowce|SIUB]]), członek IV. zmiany roboczej bloku energetycznego nr IV (25 kwietnia 16:00 – 24:00) – [[Boris Stolarczuk]], naczelny inżynier elektrowni w latach 1986-87 – [[Nikołaj Sztejnberg]], starszy inżynier mechanik na II. wydziale reaktora (RC-2) – [[Aleksandr Juwczenko]], autor książki ''Ablaze: The Story of the Heroes and Victims of Chernobyl –'' Piers Paul Read oraz śledczy w Prokuratury Okręgowej w Kijowie zaangażowany w sprawę wyjaśnienia przyczyn wypadku – Siergiej Jankowskij.
  
Akcja rozpoczyna się o godzinie 0:23 26 kwietnia 1986 roku w dyspozytorni reaktora. Zostają przedstawieni trzej główni bohaterowie – [[Leonid Toptunow]], [[Aleksandr Akimow]] i [[Anatolij Diatłow]]. Od samego początku program ukazuje Diatłowa jako człowieka bezwzględnego, pysznego, nieliczącego się ze zdaniem innych, zwłaszcza protestującego Akimowa. Film jako przyczyny wypadku wskazuje zarówno błędy techniczne reaktora, jak i mylne decyzje Diatłowa, który za wszelką cenę chciał dokończyć [[Program|eksperyment]].  
+
=== 0:23 – 0:30 ===
 +
Akcja rozpoczyna się o godzinie 0:23 w [[Centrala sterowania blokiem|BSzCzU]]-4. W pierwszych minutach przedstawieni zostają trzej główni bohaterowie – starszy inżynier sterowania rektorem [[Leonid Toptunow]], naczelnik V. zmiany roboczej bloku (26 kwietnia 0:00 – 8:00) [[Aleksandr Akimow]] i zastępca naczelnego inżyniera [[Anatolij Diatłow]]. Od samego początku odcinek ukazuje Anatolija Diatłowa jako człowieka bezwzględnego, pysznego, nieliczącego się ze zdaniem innych, zwłaszcza na uwagi Aleksandra Akimowa. Jako główne przyczyny wypadku wskazuje zarówno błędy techniczne reaktora, jak i mylne decyzje zastępcy naczelnego inżyniera, który za wszelką cenę dąży do realizacji [[Program roboczy|programu roboczego]] którego pozytywne przeprowadzenia ma umożliwić mu awans.
  
31 minut po północy dochodzi do małego buntu. Inżynierowie, świadomi niebezpiecznie niskiej mocy (700 MW), chcą zaniechać testu, jednak Diatłow tłumi protest w sposób bezpardonowy. 36 minut po północy zaczyna brakować wody w separatorach pary. 38 minut po północy reaktor wygaszony, posiada 0 MW mocy. Diatłow rozkazuje podnieść moc, wyjmując wszystkie pręty kontrolne, co komentator programu potępia i uznaje wręcz za samobójstwo. Takie same zdanie wyraża Akimow, strofowany przez Diatłowa. Toptunowa na chwilę zmienia Tregub. 52 minuty po północy znów braku wody w separatorze.  
+
=== 0:31 – 1:22 ===
 +
O 0:31 operatorzy świadomi niebezpiecznie niskiej mocy (700 MW), oczekują przerwania programu ze względu na odstępstwa od założonych w nim parametrach reaktora. Mimo protestów większości członków zmiany, zastępca naczelnego inżyniera kontynuuje dalsze przygotowania. O 0:36 systemy alarmują o niskim stanie wody w separatorach pary. Po dwóch minutach moc reaktora spada do 0 MW. Kolejno Diatłow wydaje polecenie zwiększenia mocy poprzez podniesienie wszystkich prętów kontrolnych, co narrator programu uznaje za samobójstwo. Podobne zdanie wyraża naczelnik zmiany bloku, strofowany ciągle przez Diatłowa. W wyniku jego decyzji Toptunow zostaje na chwilę zastąpiony na stanowisku przez [[Jurij Tregub|Jurija Treguba]]. O 0:52 operatorzy otrzymują kolejny sygnał o niedostatecznej ilości wody w separatorach. Kolejno akcja przenosi się na halę turbin. Naczelnik zmiany II. wydziału reaktora, [[Walerij Pierewaczenko]] dokonuje obchodu podległych mu stanowisk roboczych. W tym celu wizytuje stanowisko starszego operatora głównych pomp cyrkulacyjnych [[Walerij Chodemczuk|Walerija Chodemczuka]] oraz [[Aleksandr Juwczenko|Aleksandra Juwczenki]].  
  
Akcja przenosi się na halę turbin. [[Walery Chodemczuk|Walerego Chodemczuka]] odwiedza [[Walery Pierewaczenko|Walery Pierewaczenko]]. Później Pierewaczenko odwiedza [[Aleksandr Juwczenko|Aleksandra Juwczenkę]].
+
=== 1:23 ===
 +
Wezwany wcześniej przez Diatłowa do BSzCzU-4 Walerij Pierewaczenko, przechodzi przez główną halę reaktora i spostrzega alarmujący stan prętów reaktora. Bezskutecznie próbuje o tym zaalarmować pokój kontrolny poprzez wizyjny system nadzorczy. W BSzCzU panuje gorączkowa atmosfer, systemy masowo sygnalizują przekroczone parametry. Zdezorientowany sytuacją Akimow podejmuje decyzję wdrożenia procedury [[AZ-5]] która ma doprowadzić do awaryjnego wygaszenia. Mimo jej uruchomieniu moc nadal rośnie. Kilka sekund przed wybuchem do pokoju wbiega Pierewaczenko informując czego był świadkiem w hali reaktora. Następuje wybuch. Akcja przenosi się do Juwczenki który zdezorientowany i nieświadomy sytuacji kieruje się w stronę hali turbin aby pomóc potencjalnym poszkodowanym. W drodze spotyka rannego [[Wiktor Diegtiarienko|Wiktora Diegtiarenkę]], który mimo obrażeń prosi o pomoc innym poszkodowanym. Następnie spotyka drugiego operatora pomp [[Gienadij Rusanowski|Gienadija Rusanowskiego]], który mimo wielu poparzeń prosi o poszukianie Walerija Chodemczuka. W tym miejscu kończy się opis przebiegu wypadku, w dalszej części przedstawiona zostaje ewakuacja [[Prypeć (miasto)|Prypeci]] i akcja likwidacyjna.
  
O 1:23, wezwany wcześniej przez Diatłowa do dyspozytorni Pierewaczenko, biegnie obok hali reaktora i widzi wyskakujące pręty reaktora. Siła jest tak wielka, że huki i skrzypienia słuchać nawet w hali reaktora. Dopiero wtedy włączają się lampki sygnalizacyjne w dyspozytorni. Zdezorientowany Akimow uruchamia [[AZ-5]]. Po uruchomieniu tej procedury, moc nadal rośnie. Następuje wybuch. Siła jest tak wielka, że Juwczenko w kantorku zostaje odrzucony. Tuż przed wybuchem wbiega zdyszany Pierewaczenko ostrzegając o stanie reaktora.
+
== Wiarygodność ==
 
+
Nawet dla niewprawionego widza absurdalna wydaje się scena finałowa z włączeniem AZ-5 i Pierewaczenką. Niewiarygodnym jest aby systemy bezpieczeństwa reaktora sygnalizowały o niebezpieczeństwie dopiero, gdy moc wyrzucała pręty paliwowe. Wbiegnięcie Walerego Pierewaczenki i dramatyczne włączenie AZ-5 jest sceną niemalże identyczną do wizji zawartej w książce G. Miedwiediewa [[Raport z Czarnobyla|„Raport z Czarnobyla”]], krytykowanej ze względu na wiarygodność. Skrajnie negatywny obraz Anatolija Diatłowa przypomina opinie z [[oficjalna wersja|„oficjalnej wersji”]].
Juwczenko wyrusza na halę turbin, nieświadomy zdarzenia, jakie miało miejsce. W drodze spotyka Wiktora Dektorenkę, który każe mu ratować ludzi. Później spotyka poparzonego Rusanowskiego, który odesłał go ratować Chodemczuka.
 
 
 
W tym miejscu kończy się opis przebiegu katastrofy. Pokazywane są fragmenty z ewakuacji Prypeci, akcji likwidacyjnej oraz wywiady z Juwczenko, Stolarczukiem i fragment wypowiedzi Diatłowa.
 
 
 
=== Wiarygodność dokumentu ===
 
Nawet dla niewprawionego widza absurdalna wydaje się scena finałowa z włączeniem AZ i Pierewaczenką. Niewiarygodne jest, by takie imperium atomowe jak Związek Radziecki mogło zbudować reaktor, który alarmowałby o niebezpieczeństwie dopiero, gdy moc wyrzucała pręty paliwowe. Wbiegnięcie Walerego Pierewaczenki i dramatyczne włączenie AZ jest sceną niemalże identyczną do wizji zawartej w książce G. Miedwiediewa [[Raport z Czarnobyla|„Raport z Czarnobyla”]], także niekiedy krytykowanej ze względu na wiarygodność. Pierewaczenko był cały czas w dyspozytorni – o jego randze w przebiegu wydarzeń może świadczyć fakt, iż był jednym z trzech (obok Toptunowa i Akimowa), na których ''ciążyła odpowiedzialność'', jednak zostali zwolnieni ze względu na stan zdrowotny. Zaś skrajnie negatywny obraz Anatolija Diatłowa przypomina opinie z [[oficjalna wersja|„oficjalnej wersji”]].
 
  
 
[[Kategoria:Filmy]]
 
[[Kategoria:Filmy]]

Wersja z 23:36, 18 gru 2021

Błąd przy generowaniu miniatury Brak pliku
Igor Sławiński jako Anatolij Diatłow (po lewej) oraz Aleksandr Koroszko jako. Aleksandr Akimow (po prawej).

Godzina zero: Katastrofa w Czarnobylu (ang. Zero Hour: Disaster at Chernobyl) – odcinek programu dokumentalizowanego, produkcji kanadyjsko-brytyjskiej, emitowany w Polsce przez m. in. Discovery. Seria przedstawiała ostatnią godzinę przed największymi katastrofami XX i XXI wieku. W zamierzeniu twórców z dokładnością co do sekundy. Pierwszy odcinek pierwszej serii przedstawia wypadek w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej. Odcinek ten stał się jednym z najpopularniejszych dokumentów o wypadku.

Fabuła

Odcinek został zrealizowany w formie rekonstrukcji fabularnej ostatniej godziny przed wypadkiem 26 kwietnia 1986 (00:23 – 01:23). Sekwencje fabularyzowane przerywane są autentycznymi ujęciami i fragmentami wywiadów z uczestnikami wspomnianych wydarzeń oraz nauczonymi świadkami. Wśród komentatorów występują: starszy inżynier sterowania blokiem (SIUB), członek IV. zmiany roboczej bloku energetycznego nr IV (25 kwietnia 16:00 – 24:00) – Boris Stolarczuk, naczelny inżynier elektrowni w latach 1986-87 – Nikołaj Sztejnberg, starszy inżynier mechanik na II. wydziale reaktora (RC-2) – Aleksandr Juwczenko, autor książki Ablaze: The Story of the Heroes and Victims of Chernobyl – Piers Paul Read oraz śledczy w Prokuratury Okręgowej w Kijowie zaangażowany w sprawę wyjaśnienia przyczyn wypadku – Siergiej Jankowskij.

0:23 – 0:30

Akcja rozpoczyna się o godzinie 0:23 w BSzCzU-4. W pierwszych minutach przedstawieni zostają trzej główni bohaterowie – starszy inżynier sterowania rektorem Leonid Toptunow, naczelnik V. zmiany roboczej bloku (26 kwietnia 0:00 – 8:00) Aleksandr Akimow i zastępca naczelnego inżyniera Anatolij Diatłow. Od samego początku odcinek ukazuje Anatolija Diatłowa jako człowieka bezwzględnego, pysznego, nieliczącego się ze zdaniem innych, zwłaszcza na uwagi Aleksandra Akimowa. Jako główne przyczyny wypadku wskazuje zarówno błędy techniczne reaktora, jak i mylne decyzje zastępcy naczelnego inżyniera, który za wszelką cenę dąży do realizacji programu roboczego którego pozytywne przeprowadzenia ma umożliwić mu awans.

0:31 – 1:22

O 0:31 operatorzy świadomi niebezpiecznie niskiej mocy (700 MW), oczekują przerwania programu ze względu na odstępstwa od założonych w nim parametrach reaktora. Mimo protestów większości członków zmiany, zastępca naczelnego inżyniera kontynuuje dalsze przygotowania. O 0:36 systemy alarmują o niskim stanie wody w separatorach pary. Po dwóch minutach moc reaktora spada do 0 MW. Kolejno Diatłow wydaje polecenie zwiększenia mocy poprzez podniesienie wszystkich prętów kontrolnych, co narrator programu uznaje za samobójstwo. Podobne zdanie wyraża naczelnik zmiany bloku, strofowany ciągle przez Diatłowa. W wyniku jego decyzji Toptunow zostaje na chwilę zastąpiony na stanowisku przez Jurija Treguba. O 0:52 operatorzy otrzymują kolejny sygnał o niedostatecznej ilości wody w separatorach. Kolejno akcja przenosi się na halę turbin. Naczelnik zmiany II. wydziału reaktora, Walerij Pierewaczenko dokonuje obchodu podległych mu stanowisk roboczych. W tym celu wizytuje stanowisko starszego operatora głównych pomp cyrkulacyjnych Walerija Chodemczuka oraz Aleksandra Juwczenki.

1:23

Wezwany wcześniej przez Diatłowa do BSzCzU-4 Walerij Pierewaczenko, przechodzi przez główną halę reaktora i spostrzega alarmujący stan prętów reaktora. Bezskutecznie próbuje o tym zaalarmować pokój kontrolny poprzez wizyjny system nadzorczy. W BSzCzU panuje gorączkowa atmosfer, systemy masowo sygnalizują przekroczone parametry. Zdezorientowany sytuacją Akimow podejmuje decyzję wdrożenia procedury AZ-5 która ma doprowadzić do awaryjnego wygaszenia. Mimo jej uruchomieniu moc nadal rośnie. Kilka sekund przed wybuchem do pokoju wbiega Pierewaczenko informując czego był świadkiem w hali reaktora. Następuje wybuch. Akcja przenosi się do Juwczenki który zdezorientowany i nieświadomy sytuacji kieruje się w stronę hali turbin aby pomóc potencjalnym poszkodowanym. W drodze spotyka rannego Wiktora Diegtiarenkę, który mimo obrażeń prosi o pomoc innym poszkodowanym. Następnie spotyka drugiego operatora pomp Gienadija Rusanowskiego, który mimo wielu poparzeń prosi o poszukianie Walerija Chodemczuka. W tym miejscu kończy się opis przebiegu wypadku, w dalszej części przedstawiona zostaje ewakuacja Prypeci i akcja likwidacyjna.

Wiarygodność

Nawet dla niewprawionego widza absurdalna wydaje się scena finałowa z włączeniem AZ-5 i Pierewaczenką. Niewiarygodnym jest aby systemy bezpieczeństwa reaktora sygnalizowały o niebezpieczeństwie dopiero, gdy moc wyrzucała pręty paliwowe. Wbiegnięcie Walerego Pierewaczenki i dramatyczne włączenie AZ-5 jest sceną niemalże identyczną do wizji zawartej w książce G. Miedwiediewa „Raport z Czarnobyla”, krytykowanej ze względu na wiarygodność. Skrajnie negatywny obraz Anatolija Diatłowa przypomina opinie z „oficjalnej wersji”.