Wiktor Briuchanow: Różnice pomiędzy wersjami
m |
(Poszerzenie treści w oparciu o źródło) |
||
| Linia 50: | Linia 50: | ||
=== Katastrofa czarnobylska === | === Katastrofa czarnobylska === | ||
| − | 26 kwietnia 1986, w chwili wypadku przebywał w swoim mieszkaniu w [[Prypeć (miasto)|Prypeci]] (prospekt. W. I. Lenina 32/13 m. 78). O godzinie | + | 26 kwietnia 1986, w chwili wypadku przebywał w swoim mieszkaniu w [[Prypeć (miasto)|Prypeci]] (prospekt. W. I. Lenina 32/13 m. 78). O godzinie drugiej w nocy przybył do schronu pod [[ABK-1]] gdzie formował się sztab zarządzania kryzysowego<ref name=":2">{{Cytuj stronę|url=https://www.mn.ru/newspaper/zoom/68777|tytuł=Popali w istoriju po prigoworu|autor=Michaił Moszkin|data dostępu=2020-02-12|opublikowany=mn.ru|język=ru}}</ref>. Akimow przedstawił mu sytuację elektrowni nie wiedząc w rzeczywistości do jakich uszkodzeń doszło oraz że pożar jest w trakcie gaszenia a druga awaryjna pompa jest gotowa do ochłodzenia reaktora. O godzinie 3:00 Briuchanow wezwał Marina, zastępce sekretarza ds. energetyki jądrowej i przedstawił mu ocenę sytuacji Akimowa. Marin przesłał informacje do Gorbaczowa. O godzinie 4:00 Moskwa wydała polecenie schłodzenia reaktora wodą. Jego rodzina została ewakuowana do wsi Rozważów w rejonie iwanowskim<ref name=":0" />.{{CytatD|Około szóstej rano znajdowałem się po zachodniej i północnej stronie elektrowni. Osobiście widziałem pomiary promieniowania tła które wskazywały 200 R/h.|Wiktor P. Briuchanow|fragment zeznania podczas Procesu czarnobylskiego |
| − | + | |width=x% | |
| + | |align=left/center/right | ||
| + | |text=left/center/right | ||
| + | }} | ||
=== Proces === | === Proces === | ||
| − | 3 lipca 1986 decyzją Biura Politycznego KC KPZR został wydalony z partii. 15 lipca zwolniony dyscyplinarnie za "''Nieodpowiedzialność oraz brak należytej kontroli''". Aresztowany niespełna miesiąc później 13 sierpnia. Następnie przez ponad rok przebywał w areszcie tymczasowym w Kijowie<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.time.com/time/daily/chernobyl/870720.court.html|tytuł=Judgment at Chernobyl|autor=|data dostępu=2017-06-18|opublikowany=time.com|język=|archiwum=https://web.archive.org/web/20090402150411/http://www.time.com/time/daily/chernobyl/870720.court.html|zarchiwizowano=2009-04-02}}</ref>. 29 lipca 1987 wyrokiem Sądu Najwyższego ZSRR w tzw. [[Proces Czarnobylski|Procesie Czarnobylskim]] został skazany na 10 lat więzienia w kolonii karnej oraz dodatkowo 5 lat za nadużycia związane z pełnioną przez siebie funkcją. Karę odbywał w Ługańsku<ref>{{Cytuj stronę|url=https://zona.media/article/2016/04/26/chernobyl|tytuł=Радиоактивный процесс. 30 лет назад обвиняемых по делу об аварии на Чернобыльской АЭС судили прямо в зоне отчуждения|autor=|data dostępu=2020-01-20|opublikowany=zona.media|język=}}</ref>. Zwolniony we wrześniu 1991 po odsiedzeniu 5 lat kary<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.nytimes.com/1987/07/30/world/chernobyl-officials-are-sentenced-to-labor-camp.html?pagewanted=1|tytuł=Chernobyl Officials Are Sentenced to Labor Camp|autor=|data dostępu=2017-06-18|opublikowany=nytimes.com|język=}}</ref>. Mieszka w Kijowie<ref>{{Cytuj stronę|url=http://pripyat-city.ru/publications/8-intervyu-s-viktorom-bryuxanovym.html|tytuł=Интервью с бывшим директором ЧАЭС В.П.Брюхановым|autor=|data dostępu=2017-06-18|opublikowany=pripyat-city.ru|język=}}</ref>. | + | 3 lipca 1986 decyzją Biura Politycznego KC KPZR został wydalony z partii za „poważne błędy i braki w pracy, które doprowadziły do wypadku poważnego w skutkach”<ref name=":2" />. 15 lipca zwolniony dyscyplinarnie za "''Nieodpowiedzialność oraz brak należytej kontroli''". Aresztowany niespełna miesiąc później 13 sierpnia. Następnie przez ponad rok przebywał w areszcie tymczasowym w Kijowie<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.time.com/time/daily/chernobyl/870720.court.html|tytuł=Judgment at Chernobyl|autor=|data dostępu=2017-06-18|opublikowany=time.com|język=|archiwum=https://web.archive.org/web/20090402150411/http://www.time.com/time/daily/chernobyl/870720.court.html|zarchiwizowano=2009-04-02}}</ref>. 29 lipca 1987 wyrokiem Sądu Najwyższego ZSRR w tzw. [[Proces Czarnobylski|Procesie Czarnobylskim]] został skazany na 10 lat więzienia w kolonii karnej oraz dodatkowo 5 lat za nadużycia związane z pełnioną przez siebie funkcją. Karę odbywał w Ługańsku<ref>{{Cytuj stronę|url=https://zona.media/article/2016/04/26/chernobyl|tytuł=Радиоактивный процесс. 30 лет назад обвиняемых по делу об аварии на Чернобыльской АЭС судили прямо в зоне отчуждения|autor=|data dostępu=2020-01-20|opublikowany=zona.media|język=}}</ref>. Zwolniony we wrześniu 1991 po odsiedzeniu 5 lat kary<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.nytimes.com/1987/07/30/world/chernobyl-officials-are-sentenced-to-labor-camp.html?pagewanted=1|tytuł=Chernobyl Officials Are Sentenced to Labor Camp|autor=|data dostępu=2017-06-18|opublikowany=nytimes.com|język=}}</ref>. Mieszka w Kijowie<ref>{{Cytuj stronę|url=http://pripyat-city.ru/publications/8-intervyu-s-viktorom-bryuxanovym.html|tytuł=Интервью с бывшим директором ЧАЭС В.П.Брюхановым|autor=|data dostępu=2017-06-18|opublikowany=pripyat-city.ru|język=}}</ref>. |
{{CytatD|(...) Zaprosili mnie do biura prokuratora generalnego 13 sierpnia o godzinie 10 rano. Rozmawiałem z prokuratorem do pierwszej po południu. Potem wyszedł on na obiad, a gdy wrócił oznajmił mi: "Jesteś aresztowany". Zapytałem, dlaczego powinienem zostać aresztowany, bo nie zamierzam nigdzie uciekać. Usłyszałem od niego odpowiedź: "Tak będzie lepiej dla ciebie". I wysłali mnie do więzienia KGB w Kijowie.|autor|Wiktor Pietrowicz Briuchanow<ref>{{Cytuj stronę|url=http://pripyat-city.ru/publications/8-intervyu-s-viktorom-bryuxanovym.html|tytuł=Интервью с Виктором Брюхановым|autor=|data dostępu=2018-04-01|opublikowany=|język=}}</ref> | {{CytatD|(...) Zaprosili mnie do biura prokuratora generalnego 13 sierpnia o godzinie 10 rano. Rozmawiałem z prokuratorem do pierwszej po południu. Potem wyszedł on na obiad, a gdy wrócił oznajmił mi: "Jesteś aresztowany". Zapytałem, dlaczego powinienem zostać aresztowany, bo nie zamierzam nigdzie uciekać. Usłyszałem od niego odpowiedź: "Tak będzie lepiej dla ciebie". I wysłali mnie do więzienia KGB w Kijowie.|autor|Wiktor Pietrowicz Briuchanow<ref>{{Cytuj stronę|url=http://pripyat-city.ru/publications/8-intervyu-s-viktorom-bryuxanovym.html|tytuł=Интервью с Виктором Брюхановым|autor=|data dostępu=2018-04-01|opublikowany=|język=}}</ref> | ||
| + | |width=x% | ||
| + | |align=left/center/right | ||
| + | |text=left/center/right | ||
| + | }} | ||
| + | {{CytatD|Zdałem sobie sprawę, że to tylko fakt, że organizatorzy procesu nie mogli postawić mnie przed plutonem egzekucyjnym, uchronił mnie przed niechybną śmiercią.|WIktor P. Briuchanow|o Procesie Czarnobylskim | ||
|width=x% | |width=x% | ||
|align=left/center/right | |align=left/center/right | ||
Wersja z 05:02, 12 lut 2021
Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
Wiktor Pietrowicz Briuchanow (ros. Виктор Петрович Брюханов; ur. 1 grudnia 1935 w Taszkiencie) – pierwszy dyrektor Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej w latach 1970–1986. W tzw. Procesie Czarnobylskim uznany współodpowiedzialnym za wypadek i skazany na karę wieloletniego pozbawienia wolności.
Spis treści
Życiorys
Urodził się 1 grudnia 1935 w Taszkiencie w Uzbeckiej SRR. Był najstarszym spośród pozostałych trojga braci. Jego rodzice przeprowadzili się do Taszkientu z Saratowa w latach dwudziestych XX wieku. Ojciec pracował jako szklarz a matka była sprzątaczką. W 1959 ukończył z wyróżnieniem Politechnikę w Taszkiencie na kierunku energetyka. Po ukończeniu studiów proponowano mu pracę w Akademii Nauk Uzbekistanu[1]. Następnie podjął pracę w Angreńskiej Elektrowni Cieplnej. W połowie lat 60. przeniósł się do Słowiańska. W latach 1966–1970 pracował w tamtejszej elektrowni cieplnej na stanowisku starszego mistrza (starszego brygadzisty), zastępcy naczelnika wydziału turbinowo-kotłowego, kolejno naczelnika wydziału oraz zastępcy naczelnego inżyniera. Z zawodu był operatorem turbin. Od 1966 był członkiem KPZR. W kwietniu 1970 został nominowany przez zastępcę Ministra Energii i Elektryfikacji Ukraińskiej SRR na stanowisko dyrektora Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej[2]. Początkowo mieszkał hotelu w Czarnobylu[1]. Rok później otrzymał zakwaterowanie w Prypeci. W latach 1970–1986 był wielokrotnie wybierany członkiem regionalnych komitetów miejskich partii w Kijowie, Czarnobylu i Prypeci[3]. Delegat XXVII Zjazdu Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego (1986)[4] .
Katastrofa czarnobylska
26 kwietnia 1986, w chwili wypadku przebywał w swoim mieszkaniu w Prypeci (prospekt. W. I. Lenina 32/13 m. 78). O godzinie drugiej w nocy przybył do schronu pod ABK-1 gdzie formował się sztab zarządzania kryzysowego[5]. Akimow przedstawił mu sytuację elektrowni nie wiedząc w rzeczywistości do jakich uszkodzeń doszło oraz że pożar jest w trakcie gaszenia a druga awaryjna pompa jest gotowa do ochłodzenia reaktora. O godzinie 3:00 Briuchanow wezwał Marina, zastępce sekretarza ds. energetyki jądrowej i przedstawił mu ocenę sytuacji Akimowa. Marin przesłał informacje do Gorbaczowa. O godzinie 4:00 Moskwa wydała polecenie schłodzenia reaktora wodą. Jego rodzina została ewakuowana do wsi Rozważów w rejonie iwanowskim[1].
| „ | Około szóstej rano znajdowałem się po zachodniej i północnej stronie elektrowni. Osobiście widziałem pomiary promieniowania tła które wskazywały 200 R/h. |
” |
| — Wiktor P. Briuchanow, fragment zeznania podczas Procesu czarnobylskiego
| ||
Proces
3 lipca 1986 decyzją Biura Politycznego KC KPZR został wydalony z partii za „poważne błędy i braki w pracy, które doprowadziły do wypadku poważnego w skutkach”[5]. 15 lipca zwolniony dyscyplinarnie za "Nieodpowiedzialność oraz brak należytej kontroli". Aresztowany niespełna miesiąc później 13 sierpnia. Następnie przez ponad rok przebywał w areszcie tymczasowym w Kijowie[6]. 29 lipca 1987 wyrokiem Sądu Najwyższego ZSRR w tzw. Procesie Czarnobylskim został skazany na 10 lat więzienia w kolonii karnej oraz dodatkowo 5 lat za nadużycia związane z pełnioną przez siebie funkcją. Karę odbywał w Ługańsku[7]. Zwolniony we wrześniu 1991 po odsiedzeniu 5 lat kary[8]. Mieszka w Kijowie[9].
| „ | (...) Zaprosili mnie do biura prokuratora generalnego 13 sierpnia o godzinie 10 rano. Rozmawiałem z prokuratorem do pierwszej po południu. Potem wyszedł on na obiad, a gdy wrócił oznajmił mi: "Jesteś aresztowany". Zapytałem, dlaczego powinienem zostać aresztowany, bo nie zamierzam nigdzie uciekać. Usłyszałem od niego odpowiedź: "Tak będzie lepiej dla ciebie". I wysłali mnie do więzienia KGB w Kijowie. |
” |
| — autor, Wiktor Pietrowicz Briuchanow[10]
| ||
| „ | Zdałem sobie sprawę, że to tylko fakt, że organizatorzy procesu nie mogli postawić mnie przed plutonem egzekucyjnym, uchronił mnie przed niechybną śmiercią. |
” |
| — WIktor P. Briuchanow, o Procesie Czarnobylskim
| ||
O Briuchanowie:
| „ | Dyrektor elektrowni był w szoku, od początku do końca (...) Widziałem go pierwszego dnia, jak przyjechałem (...) ostatni raz widziałem go na spotkaniu Biura Politycznego 14 lipca, gdzie został zaproszony kiedy rozważano przyczynę awarii. I przez cały ten czas wydawał się być w szoku. Nie mógł wypowiedzieć żadnych racjonalnych słów (...), był niezdolny do podjęcia jakichkolwiek działań. |
” |
| — autor, Walerij Legasow, świadek Procesu Czarnobylskiego[11]
| ||
Prywatnie
W Prypeci mieszkał od 1971 początkowo w jednym z pierwszych budynków pięciokondygnacyjnych w Prypeci przy Alei Lenina 6. Następnie przeprowadził się do tzw. "Białego domu" przy Alei Lenina 32/13-78[12]. Od sierpnia 1992 r. mieszka na terenie rejonu desniańskiego. Od lutego 1992 r. był pracownikiem przedsiębiorstwa państwowego Ukrinterenergo. Posiada status kategorii pierwszej Uczestnika likwidacji skutków awarii w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej oraz II grupę inwalidztwa. Obecnie na emeryturze.
Rodzina
- Małżonka: Walentyna Michałowna, inżynier-energetyk, w latach 1975-1990 na stanowisku starszego inżyniera na wydziale produkcji Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej. Obecnie na emeryturze.
- Dzieci:
- Oleg: ur. 1969, inżynier, obecnie mieszka w Kijowie
- Lilianna: ur. 1961, lekarz pediatra, obecnie mieszka w Chersoniu
Odznaczenia[13]
- Order Czerwonego Sztandaru Pracy (1978)
- Nagroda Państwowa Ukraińskiej SRR (1978)
- Dyplom Najwyższej Rady Ukraińskiej SRR (1980)
- Order Rewolucji Październikowej (1983)
- Medal jubileuszowy „W upamiętnieniu 100-lecia urodzin Władimira Iljicza Lenina”
- Medal „Weteran pracy”
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 Бывший директор ЧАЭС Брюханов: в день взрыва в Припяти была моя беременная дочь. fakty.ua. [dostęp 2020-01-20].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ Grigorii Medwedew: Chernobyl Book. 1987.
- ↑ A. Higginbotham: Midnight in Chernobyl: the untold story of the worlds greatest nuclear disaster.. Londyn: Bantam Press., 2019.
- ↑ Grigori Grigori Medwedew: The Truth About Chernobyl. Nowy Jork: Basic Books, 1991, s. 46. ISBN 1-85403-331-3.
- ↑ 5,0 5,1 Michaił Moszkin: Popali w istoriju po prigoworu Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".. mn.ru. [dostęp 2020-02-12].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ Judgment at Chernobyl. time.com. [dostęp 2017-06-18]. [zarchiwizowane z tego adresu (2009-04-02)].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ Радиоактивный процесс. 30 лет назад обвиняемых по делу об аварии на Чернобыльской АЭС судили прямо в зоне отчуждения. zona.media. [dostęp 2020-01-20].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ Chernobyl Officials Are Sentenced to Labor Camp. nytimes.com. [dostęp 2017-06-18].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ Интервью с бывшим директором ЧАЭС В.П.Брюхановым. pripyat-city.ru. [dostęp 2017-06-18].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ Интервью с Виктором Брюхановым. [dostęp 2018-04-01].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ Радиоактивный процесс. 30 лет назад обвиняемых по делу об аварии на Чернобыльской АЭС судили прямо в зоне отчуждения. [dostęp 2019-04-15].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ Квартиры А.С. Дятлова и В.П. Брюханова. pripyat-city.ru. [dostęp 2017-06-19].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ C предъявленными мне обвинениями не согласен.Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".