(Znaczniki: Z internetu mobilnego, Wersja mobilna) |
|
| (Nie pokazano 7 wersji utworzonych przez jednego użytkownika) |
| Linia 1: |
Linia 1: |
| − | {{Infobox
| + | [[Plik:Lelechenko.jpg|mały]] |
| − | |name = Aleksandr Leleczenko
| + | '''Aleksandr Grigorowicz Leleczenko''' (ros. Алексадр Григорьевич Лелеченко; ur. 26 lipca 1938 w Połtawie, zm. 7 maja 1986 w Kijowie) - zastępca kierownika działu elektrycznego. |
| − | |bodystyle =
| |
| | | | |
| − | |titlestyle =
| + | == Życiorys == |
| − | |abovestyle = background:#cfe3ff
| + | Urodził się 26 lipca 1938 w Połtawie. W 1966 roku ukończył studia na wydziale elektrycznym Politechniki Kijowskiej. Pracę w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej rozpoczął 31 marca 1975 roku na stanowisku kierownika zmiany w dziale elektrycznym. W 1980 roku awansował na zastępcę kierownika działu elektrycznego i brał on czynny udział przy rozruchu i konserwacji wszystkich bloków w elektrowni. Określany był mianem wzorowego pracownika za co został odznaczony medalem „Weterana pracy”. |
| − | |subheaderstyle =
| |
| − | |above = Aleksandr Leleczenko
| |
| − | |subheader = Aleksandr Grigorowicz Leleczenko
| |
| − | |imagestyle =
| |
| − | |captionstyle =
| |
| − | | image = [[Plik:Aleksandr Leleczenko.jpg]]
| |
| − | |caption =
| |
| | | | |
| − | |headerstyle = background:#cfe3ff;
| + | '''26 kwietnia 1986''' |
| − | |labelstyle = background:#eeeeee;
| |
| − | |datastyle =
| |
| | | | |
| − | |header1 = Stanowisko
| + | W czasie awarii 26 kwietnia 1986 roku Aleksander Leleczenko znajdował się na terenie elektrowni i wykazał się wtedy odwagą oraz poczuciem obowiązku, gdyż wraz z innymi elektrykami dokonali niezbędnych napraw wielu instalacji elektrycznych oraz wypuścili wodór z generatorów do atmosfery. W przypadku niewykonania tych prac istniało ryzyko wystąpienia eksplozji, która mogła uszkodzić turbiny generatorów. Pragnąc uchronić młodych elektryków przed bezużytecznym przebywaniem w strefie wysokiego skażenia promieniotwórczego, osobiście trzykrotnie wchodził do hali elektrolizy (panowało tam promieniowanie rzędu od 5 do 15 tysięcy rentgenów na godzinę) aby wyłączyć zawór dopływu wodoru w awaryjnych prądnicach. Brodząc po kolana w radioaktywnej wodzie, sprawdza stan instalacji elektrycznej, starając się wyłączyć pompy zasilające w wodę układ chłodzenia. Niemniej jednak po udzieleniu pierwszej pomocy w [[Szpital Miejski nr 126 w Prypeci|szpitalu w Prypeci]], gdzie wstrzyknięto mu surowicę, Leleczenko natychmiast wraca do reaktora i pracuje tam jeszcze przez kilka godzin<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.photoblog.pl/aszyj/155383595|tytuł=To,co wiem,posiąść może każdy.|autor=|data dostępu=2017-06-09|opublikowany=photoblog.p|język=}}</ref><ref>{{Cytuj stronę|url=http://dazv.gov.ua/novini-ta-media/vsi-novyny/ogoloshuetsya-konkurs-na-proekt-skulpturnoji-kompozitsiji-prisvyachenoji-geroyu-ukrajini-oleksandru-lelechenku.html|tytuł=Оголошується конкурс на проект скульптурної композиції, присвяченої Герою України Олександру Лелеченку|autor=|data dostępu=2017-06-09|opublikowany=dazv.gov.ua|język=}}</ref>. |
| − | | data3 = Zastępca naczelnika wydziału elektrycznego
| |
| − | |header4 = Informacje biograficzne
| |
| − | | label5 = Imię i nazwisko
| |
| − | | data5 = Aleksandr Leleczenko
| |
| − | | label6 = Data i miejsce urodzenia
| |
| − | | data6 = 6 lipca 1938<br /> Nowooriechowka
| |
| − | | label7 = Data i miejsce śmierci
| |
| − | | data7 = 7 maja 1986 († 47 l.) <br /> Kijów
| |
| − | | label8 = Przyczyna śmierci
| |
| − | | data8 = Ostra choroba popromienna
| |
| − | | label9 = Miejsce spoczynku
| |
| − | | data9 =Stiepnoje
| |
| − | | label10 = Tytuł zawodowy
| |
| − | | data10 = Inżynier
| |
| − | | label11 = Edukacja
| |
| − | | data11 = Politechnika Kijowska
| |
| − | |header13 = Kariera zawodowa
| |
| − | | label14 = Pracodawca
| |
| − | | data14 = [[Czarnobylska Elektrownia Jądrowa]]
| |
| − | | label15 = Okres
| |
| − | | data15 = 31.03.1975 – 07.05.1986
| |
| − | | label16 = Wydział
| |
| − | | data16 = Wydział elektryczny
| |
| − | | label17 = W momencie awarii
| |
| − | | data17 = B.d.
| |
| − | |header18 = Odznaczenia
| |
| − | | data19 = [[Plik:Hero of Ukraine.png|30px]] <br> [[Plik:SU Order of Lenin ribbon.svg|50px]] [[Plik:Order for Bravery of Ukraine.png|68px]]
| |
| − | }}
| |
| − | [[Plik:Aleksandr Leleczenko – grób.png|mały|308x308px|Grób Aleksandra Leleczenki we wsi Stiepnoje w rejonie połtawskim.]]
| |
| − | [[Plik:Aleksandr Leleczenko – tablica upamiętniająca.jpg|mały|266x266px|Tablica upamiętniająca Aleksandra Leleczenke znajdująca się w szkole którą ukończył w jego rodzinnej wsi.]]
| |
| − | '''Aleksandr Grigorowicz Leleczenko''' (ros. Алексадр Григорьевич Лелеченко; ur. 26 lipca 1938 we wsi Nowooriechowka, zm. 7 maja 1986 w Kijowie) – zastępca naczelnika wydziału elektrycznego Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej.
| |
| − | | |
| − | == Życiorys ==
| |
| − | Urodził się 26 lipca 1938 we wsi Nowooriechowka w rejonie łubieńskim w obwodzie połtawskim. Po ukończeniu szkoły średniej studiował w Charkowskiej Wyższej Wojskowej Lotniczej Szkoły Pilotów na kierunku nawigator lotniczy. W latach 1961-1966 studiował na Politechnice Kijowskiej na wydziale elektroenergetyka. Po ukończeniu studiów wyższych pracował w Słowiańskiej Elektrowni Cieplnej. Kolejno przeprowadził się do miasta Enerhodar gdzie podjął pracę w pobliskiej Zaporoskiej Elektrowni Jądrowej na wydziale automatyki cieplnej i pomiarów. Pracę w [[Czarnobylska Elektrownia Jądrowa|Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej]] rozpoczął 31 marca 1975 roku na stanowisku naczelnika zmiany wydziału elektrycznego podczas rozruchu i eksploatacji drugiego etapu elektrowni (bloki energetyczne nr III i IV)<ref>{{Cytuj stronę|url=https://chnpp.gov.ua/ru/about/labour-glory-ru/geroi-likvidatory|tytuł=Герои-ликвидаторы|autor=|data dostępu=2019-04-21|opublikowany=chnpp.gov.ua|język=}}</ref>. W 1980 roku awansował na zastępcę naczelnika wydziału elektrycznego drugiego etapu elektrowni. Brał czynny udział przy rozruchu i konserwacji wszystkich bloków w elektrowni. Określany był mianem wzorowego pracownika za co został odznaczony medalem „Weterana pracy”<ref name=":1">{{Cytuj stronę|url=http://coolschool1.at.ua/index/kniga_pamjati_quot_zhivy_poka_pomnim_quot_posvjashhaetsja_tem_kto_pogib_v_chernobylskom_pekle_lelechenko/0-415|tytuł=ЛЕЛЕЧЕНКО АЛЕКСАНДР ГРИГОРЬЕВИЧ (26.06.1938 – 07.05.1986)|autor=|data dostępu=2019-02-02|opublikowany=coolschool1.at.ua|język=}}</ref>.
| |
| | | | |
| − | == 26 kwietnia 1986 ==
| + | 30 kwietnia został przyjęty na oddział szpitala w Kijowie. Szacuje się ze otrzymał dawkę ok 25 Sv. |
| − | W czasie awarii znajdował się na terenie elektrowni. Wraz z innymi elektrykami dokonał niezbędnych napraw wielu instalacji elektrycznych oraz wypuścił wodór z generatorów do atmosfery. W przypadku niewykonania tych prac istniało ryzyko wystąpienia eksplozji, która mogła uszkodzić turbiny generatorów. Pragnąc uchronić młodych elektryków przed przebywaniem w strefie wysokiego promieniowania, trzykrotnie wchodził do hali elektrolizy (panowało tam promieniowanie rzędu od 5 do 15 tysięcy R/h) aby wyłączyć zawór dopływu wodoru w awaryjnych prądnicach. Brodząc po kolana w radioaktywnej wodzie, dokonał sprawdzenia stanu instalacji elektrycznej, starając się wyłączyć pompy zasilające układ chłodzenia w wodę. W godzinach rannych przetransportowany do [[Szpital Miejski nr 126 w Prypeci|szpitala w Prypeci]], gdzie udzielono mu podstawowej pomocy medycznej. Po wstrzyknięciu mu surowicy natychmiast powrócił do elektrowni gdzie pracował przez kilka dni<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.photoblog.pl/aszyj/155383595|tytuł=To,co wiem,posiąść może każdy.|autor=|data dostępu=2017-06-09|opublikowany=photoblog.p|język=}}</ref><ref>{{Cytuj stronę|url=http://dazv.gov.ua/novini-ta-media/vsi-novyny/ogoloshuetsya-konkurs-na-proekt-skulpturnoji-kompozitsiji-prisvyachenoji-geroyu-ukrajini-oleksandru-lelechenku.html|tytuł=Оголошується конкурс на проект скульптурної композиції, присвяченої Герою України Олександру Лелеченку|autor=|data dostępu=2017-06-09|opublikowany=dazv.gov.ua|język=}}</ref>. 30 kwietnia został przyjęty na oddział szpitala w Kijowie. Szacuje się ze otrzymał dawkę ok 25 Sv.
| |
| | | | |
| | == Śmierć == | | == Śmierć == |
| − | Hospitalizowany w Kijowskim Naukowo-Badawczym Instytucie Radiologii i Onkologii. Zdiagnozowano u niego Zespół Ostrej Choroby Popromiennej IV stopnia. Przyjął dawkę szacowaną na 2000 rem<ref>{{Cytuj stronę|url=http://memory.chornobylmuseum.kiev.ua|tytuł=Aleksandr Leleczenko w rejestrze Muzeum Czarnobylskiego w Kijowie|autor=|data dostępu=2022-01-09|opublikowany=memory.chornobylmuseum.kiev.ua|język=}}</ref>. Został pochowany na cmentarzu we wsi Stiepnoje w rejonie połtawskim.
| + | Zmarł 7 maja 1986 roku w wyniku ostrej choroby popromiennej w szpitalu w Kijowie. |
| − | | |
| − | == Prywatnie ==
| |
| − | Pozostawił żonę Lubow Nikołajewnę oraz córkę<ref name=":1" />. Mieszkał w Prypeci przy ul. I. Kurczatowa 22/17.
| |
| − | | |
| − | == Upamiętnienie ==
| |
| − | * Jego imieniem nazwano szkołę w jego rodzinnej wsi w której się uczył. Znajduje się tam również poświęcona jego osobie ekspozycja muzealna przedstawiająca jego udział w likwidacji awarii.
| |
| − | * W czerwcu 2012 we wsi Nikołajewka w obwodzie donieckim została otwarta biblioteka publiczna jego imienia.
| |
| | | | |
| | == Odznaczenia == | | == Odznaczenia == |
| − | * Medal „Weterana pracy”
| + | Pośmiertnie otrzymał tytuł Bohatera Ukrainy, orderem Złota Gwiazda (dekret prezydencki nr 328/2006 z dnia 21 kwietnia 2006) oraz Krzyżem "Za odwagę" (dekret Prezydencki nr 298/1996 z dnia 26 kwietnia 1996 r.) |
| − | * Order Lenina (1986) (pośmiertnie)
| |
| − | * Order „Złota Gwiazda” z tytułem Bohatera Ukrainy (2006) (pośmiertnie) – ''za bohaterski czyn w imię ratowania życia obecnych i przyszłych pokoleń, osobistą odwagę i poświęcenie w czasie likwidacji wypadku w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej''<ref name=":0">[http://zakon.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=328/2006 Dekret prezydencki nr 328/2006 z dnia 21 kwietnia 2006 r.]</ref>.
| |
| − | * Krzyż „Za odwagę” (1996) (pośmiertnie)<ref name=":2">[http://zakon.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=298/96 Dekret Prezydencki nr 298/1996 z dnia 26 kwietnia 1996 r.]</ref> – ''za osobistą odwagę wykazaną w likwidacji wypadku w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej''<ref name=":2" />,
| |
| | | | |
| | == Przypisy == | | == Przypisy == |
| | <references /> | | <references /> |
| − | {{DEFAULTSORT:Leleczenko Aleksandr}}
| + | |
| | {{Ofiary śmiertelne Katastrofy w Czarnobylu}} | | {{Ofiary śmiertelne Katastrofy w Czarnobylu}} |
| − | [[Kategoria:Ofiary śmiertelne]]
| |
| − | [[Kategoria:Pracownicy Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej]]
| |
| − | [[Kategoria:Ludzie]]
| |
Urodził się 26 lipca 1938 w Połtawie. W 1966 roku ukończył studia na wydziale elektrycznym Politechniki Kijowskiej. Pracę w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej rozpoczął 31 marca 1975 roku na stanowisku kierownika zmiany w dziale elektrycznym. W 1980 roku awansował na zastępcę kierownika działu elektrycznego i brał on czynny udział przy rozruchu i konserwacji wszystkich bloków w elektrowni. Określany był mianem wzorowego pracownika za co został odznaczony medalem „Weterana pracy”.
W czasie awarii 26 kwietnia 1986 roku Aleksander Leleczenko znajdował się na terenie elektrowni i wykazał się wtedy odwagą oraz poczuciem obowiązku, gdyż wraz z innymi elektrykami dokonali niezbędnych napraw wielu instalacji elektrycznych oraz wypuścili wodór z generatorów do atmosfery. W przypadku niewykonania tych prac istniało ryzyko wystąpienia eksplozji, która mogła uszkodzić turbiny generatorów. Pragnąc uchronić młodych elektryków przed bezużytecznym przebywaniem w strefie wysokiego skażenia promieniotwórczego, osobiście trzykrotnie wchodził do hali elektrolizy (panowało tam promieniowanie rzędu od 5 do 15 tysięcy rentgenów na godzinę) aby wyłączyć zawór dopływu wodoru w awaryjnych prądnicach. Brodząc po kolana w radioaktywnej wodzie, sprawdza stan instalacji elektrycznej, starając się wyłączyć pompy zasilające w wodę układ chłodzenia. Niemniej jednak po udzieleniu pierwszej pomocy w szpitalu w Prypeci, gdzie wstrzyknięto mu surowicę, Leleczenko natychmiast wraca do reaktora i pracuje tam jeszcze przez kilka godzin[1][2].
30 kwietnia został przyjęty na oddział szpitala w Kijowie. Szacuje się ze otrzymał dawkę ok 25 Sv.
Zmarł 7 maja 1986 roku w wyniku ostrej choroby popromiennej w szpitalu w Kijowie.
Pośmiertnie otrzymał tytuł Bohatera Ukrainy, orderem Złota Gwiazda (dekret prezydencki nr 328/2006 z dnia 21 kwietnia 2006) oraz Krzyżem "Za odwagę" (dekret Prezydencki nr 298/1996 z dnia 26 kwietnia 1996 r.)