Władimir Prawik: Różnice pomiędzy wersjami
(→Śmierć: Oczy Prawika) |
(Poszerzono treść hasła o relacje żony Prawika.) |
||
| Linia 52: | Linia 52: | ||
Urodził się 13 czerwca 1962 w Czarnobylu w obwodzie kijowskim Ukraińskiej SRR w rodzinie urzędniczej. W 1979 roku ukończył miejscową szkołę średnią. W tym samym roku rozpoczął naukę w Czerkaskiej Technicznej Szkole Pożarniczej MSW ZSRR<ref>ob. ''Akademia Bezpieczeństwa Pożarniczego Ministerstwa ds. Sytuacji Nadzwyczajnych Ukrainy im. Bohaterów Czarnobyla.''</ref> Od sierpnia 1982 roku, po ukończeniu szkoły, służył w stopniu porucznika wojsk wewnętrznych MWD na stanowisku naczelnika warty w 2. Zmilitaryzowanej Jednostce Pożarniczej Kijowskiego Obwodowego Zarządu Spraw Wewnętrznych ([[WPCz-2]]), stacjonującej w [[Prypeć (miasto)|Prypeci]], odpowiadającej za ochronę przeciwpożarową [[Czarnobylska Elektrownia Jądrowa|Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej]]<ref name=":0">{{Cytuj książkę|nazwisko=Siwiński|imię=Waldemar|tytuł=Czernobyl|rok=1989|wydawca=Iskry|miejsce=Warszawa|strony=266|isbn=83-207-1179-7}}</ref>. Mieszkał przy ul. Łesi Ukrainki 52 m. 45<ref>{{Cytuj stronę|url=https://zen.yandex.ru/media/chernobyl/nashli-kvartiru-vladimira-pravika-v-pripiati-pojarnogo-chernobylskoi-katastrofy-5d68eef75ba2b500adf721ae?&secdata=CNyMu5jOLSABMAI%3D|tytuł=Нашли квартиру Владимира Правика в Припяти, пожарного Чернобыльской катастрофы|autor=|data dostępu=2020-01-2|opublikowany=zen.yandex.ru|język=}}</ref>. | Urodził się 13 czerwca 1962 w Czarnobylu w obwodzie kijowskim Ukraińskiej SRR w rodzinie urzędniczej. W 1979 roku ukończył miejscową szkołę średnią. W tym samym roku rozpoczął naukę w Czerkaskiej Technicznej Szkole Pożarniczej MSW ZSRR<ref>ob. ''Akademia Bezpieczeństwa Pożarniczego Ministerstwa ds. Sytuacji Nadzwyczajnych Ukrainy im. Bohaterów Czarnobyla.''</ref> Od sierpnia 1982 roku, po ukończeniu szkoły, służył w stopniu porucznika wojsk wewnętrznych MWD na stanowisku naczelnika warty w 2. Zmilitaryzowanej Jednostce Pożarniczej Kijowskiego Obwodowego Zarządu Spraw Wewnętrznych ([[WPCz-2]]), stacjonującej w [[Prypeć (miasto)|Prypeci]], odpowiadającej za ochronę przeciwpożarową [[Czarnobylska Elektrownia Jądrowa|Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej]]<ref name=":0">{{Cytuj książkę|nazwisko=Siwiński|imię=Waldemar|tytuł=Czernobyl|rok=1989|wydawca=Iskry|miejsce=Warszawa|strony=266|isbn=83-207-1179-7}}</ref>. Mieszkał przy ul. Łesi Ukrainki 52 m. 45<ref>{{Cytuj stronę|url=https://zen.yandex.ru/media/chernobyl/nashli-kvartiru-vladimira-pravika-v-pripiati-pojarnogo-chernobylskoi-katastrofy-5d68eef75ba2b500adf721ae?&secdata=CNyMu5jOLSABMAI%3D|tytuł=Нашли квартиру Владимира Правика в Припяти, пожарного Чернобыльской катастрофы|autor=|data dostępu=2020-01-2|opublikowany=zen.yandex.ru|język=}}</ref>. | ||
| − | === | + | === Akcja gaśnicza === |
W nocy z 25 na 26 kwietnia 1986 roku jako pełniący służbę naczelnik warty dowodził pierwszą grupą strażaków, którzy uczestniczyli w akcji gaśniczej bloku energetycznego nr IV Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej. Jako ówczesny dowódca akcji gaśniczej (do czasu objęcia dowodzenia przez mjr. [[Leonid Tielatnikow|Leonida Tielatnikowa]]) podjął decyzję o skierowaniu działań gaśniczych na ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru i zapobieżeniu przeniesienia się ognia na sąsiedni blok. W wyniku długotrwałego przebywania w strefie zagrożenia otrzymał bardzo wysoką dawkę promieniowania, która wywołała u niego ostrą chorobę popromienną<ref name=":1">{{Cytuj stronę|url=http://www.warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=2522|tytuł=Правик Владимир Павлович|autor=|data dostępu=2016-12-25|opublikowany=warheroes.ru|język=}}</ref><ref>{{Cytuj stronę|url=http://chnpp.gov.ua/uk/?option=com_content&view=article&id=82&lang=ru|tytuł=Герои-ликвидаторы|autor=|data dostępu=2016-12-25|opublikowany=chnpp.gov.ua|język=}}</ref>. | W nocy z 25 na 26 kwietnia 1986 roku jako pełniący służbę naczelnik warty dowodził pierwszą grupą strażaków, którzy uczestniczyli w akcji gaśniczej bloku energetycznego nr IV Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej. Jako ówczesny dowódca akcji gaśniczej (do czasu objęcia dowodzenia przez mjr. [[Leonid Tielatnikow|Leonida Tielatnikowa]]) podjął decyzję o skierowaniu działań gaśniczych na ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru i zapobieżeniu przeniesienia się ognia na sąsiedni blok. W wyniku długotrwałego przebywania w strefie zagrożenia otrzymał bardzo wysoką dawkę promieniowania, która wywołała u niego ostrą chorobę popromienną<ref name=":1">{{Cytuj stronę|url=http://www.warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=2522|tytuł=Правик Владимир Павлович|autor=|data dostępu=2016-12-25|opublikowany=warheroes.ru|język=}}</ref><ref>{{Cytuj stronę|url=http://chnpp.gov.ua/uk/?option=com_content&view=article&id=82&lang=ru|tytuł=Герои-ликвидаторы|autor=|data dostępu=2016-12-25|opublikowany=chnpp.gov.ua|język=}}</ref>. | ||
| − | == | + | === Hospitalizacja === |
| − | + | Nad ranem 26 kwietnia został przetransportowany do [[MSCz-126|Jednostki Medycznej nr 126]] w Prypeci, gdzie udzielono mu podstawowej opieki medycznej. Około południa został przetransportowany z pierwszą grupą poszkodowanych do Moskwy, gdzie znajdował się oddział kliniczny Instytutu Biofizyki Szpitala Klinicznego nr VI zajmujący się leczeniem chorób popromiennych. | |
| + | |||
| + | W końcu kwietnia do Moskwy przyjechała jego żona która tak relacjonowała po latach pobyt męża w szpitalu:<blockquote>Szpital był bardzo przerażający. Zamiast personelu medycznego wartę pełnili żołnierze ubrani w kombinezony chemiczne. Co godzinę myli klamki, drzwi i podłogi specjalnymi roztworami. Kiedy po raz pierwszy zobaczyłam Wołodię, po prostu go nie poznałam. Miał dużą spuchniętą głowę wielkości wiadra, był całkowicie łysy. Jego zęby były bardzo zniszczone i słabe, niemal jak z plasteliny. Niektóre z nich wypadły przed moimi oczami. Ciągle płakał, upierał się, że nie powinnam była przyjeżdżać. Teściowa, która przyjechała kilka dni wcześniej, robiła mi wyrzuty że przyjechałam na próżno i powinnam teraz myśleć o dziecku. Myślałam nawet, że to jakaś macierzyńska zazdrość. Mój Wołodia leżał tam, taki bezradny, płacząc cały czas, ja płakałam wraz z nim. Próbowałam go pocieszać: ''Wołodia, uratowałeś nas''. Przetarł oczy poduszką i powiedział, że nikogo nie uratował. A po jego zwęglonej twarzy znów spłynęły wielkie łzy<ref name=":2">{{Cytuj stronę|url=https://znaj.ua/ru/content/vdova-geroya-lykvydatora-pravyka-gosudarstvo-menya-vybrosylo-yz-etoy-tragedyy|tytuł=Вдова героя-ликвидатора Правика: "Государство меня выбросило из этой трагедии"|autor=|data dostępu=2020-03-29|opublikowany=znaj.ua|język=}}</ref>.</blockquote> | ||
| + | |||
| + | === Śmierć === | ||
| + | Zmarł 11 maja 1986. Został pochowany w Moskwie na [[Cmentarz Mitiński|Cmentarzu Mitińskim]] (kwatera 162)<ref name=":1" />. | ||
Poniżej treść orzeczenia lekarskiego wydanego jego żonie dzień po jego śmierci:{{Cytat | Poniżej treść orzeczenia lekarskiego wydanego jego żonie dzień po jego śmierci:{{Cytat | ||
| Linia 72: | Linia 77: | ||
Przewodniczący kolegium eksperckiego | Przewodniczący kolegium eksperckiego | ||
| − | A. K. | + | A. K. Guśkowa |
Sekretarz kolegium eksperckiego | Sekretarz kolegium eksperckiego | ||
| − | A. N. Petrosjan | + | A. N. Petrosjan}} |
| − | }} | ||
| − | |||
| − | |||
== Życie prywatne == | == Życie prywatne == | ||
| − | W 1984 roku wziął ślub z Nadieżdą Iwanowną (ur. 1965) z która miał córkę Natasze Władimirownę (ur. | + | W 1984 roku wziął ślub z Nadieżdą Iwanowną (ur. 1965)<ref>W 2008 wyszła powtórnie za mąż za przyjaciela z dzieciństwa Michaiła Omielanczenko. Obecnie mieszka we wsi Starosiele w obwodzie czerkaskim.</ref> z która miał córkę Natasze Władimirownę (ur. 10 kwietnia 1986<ref name=":2" />)<ref name=":0" />. Jego ojciec zmarł jesienią 2015<ref>{{Cytuj stronę|url=https://gp.by/category/special/only-in-gp/news89954.html|tytuł=Мать героя Чернобыля рассказала о сыне|autor=|data dostępu=2019-02-09|opublikowany=gp.by|język=}}</ref>. |
== Odznaczenia == | == Odznaczenia == | ||
| Linia 91: | Linia 93: | ||
W 2014 roku w mieście Irpień na Ukranie został odnowiony i otwarty park miejski nazwany jego imieniem, znajduje się tam również jego popiersie<ref>{{Cytuj stronę|url=http://wikimapia.org/#lang=pl&lat=50.526265&lon=30.238012&z=17&m=m|tytuł=Lokalizacja parku|autor=|data dostępu=2016-12-25|opublikowany=wikimapia.org|język=}}</ref>. Jego popiersie znajduje się także przy Alei Bohaterów Czarnobyla w Kijowie. Jego osobę upamiętnia także marmurowa płyta w parku na bulwarze Rady Najwyższej w Kijowie. Ponadto jego popiersie ustawiono w Czerkasach na terenie Akademii Bezpieczeństwa Pożarniczego Ministerstwa ds. Sytuacji Nadzwyczajnych Ukrainy im. Bohaterów Czarnobyla. Jego nazwisko znajduje się także na pamiątkowych tablicach w Kijowie i Symferopolu. Jego imieniem nazwano ponadto ulice w wielu miejscowościach Ukrainy W dniu 29 maja 1987 r. Ministerstwo Komunikacji ZSRR wydało okolicznościową kopertę artystyczną z jego wizerunkiem. | W 2014 roku w mieście Irpień na Ukranie został odnowiony i otwarty park miejski nazwany jego imieniem, znajduje się tam również jego popiersie<ref>{{Cytuj stronę|url=http://wikimapia.org/#lang=pl&lat=50.526265&lon=30.238012&z=17&m=m|tytuł=Lokalizacja parku|autor=|data dostępu=2016-12-25|opublikowany=wikimapia.org|język=}}</ref>. Jego popiersie znajduje się także przy Alei Bohaterów Czarnobyla w Kijowie. Jego osobę upamiętnia także marmurowa płyta w parku na bulwarze Rady Najwyższej w Kijowie. Ponadto jego popiersie ustawiono w Czerkasach na terenie Akademii Bezpieczeństwa Pożarniczego Ministerstwa ds. Sytuacji Nadzwyczajnych Ukrainy im. Bohaterów Czarnobyla. Jego nazwisko znajduje się także na pamiątkowych tablicach w Kijowie i Symferopolu. Jego imieniem nazwano ponadto ulice w wielu miejscowościach Ukrainy W dniu 29 maja 1987 r. Ministerstwo Komunikacji ZSRR wydało okolicznościową kopertę artystyczną z jego wizerunkiem. | ||
| − | == | + | == Mity == |
| − | + | W internecie można znaleźć informacje jakoby na skutek wysokiego poziomu promieniowania, oczy Prawika zmieniły kolor z brązowych na niebieskie. Jakkolwiek istnieją procesy mogące prowadzić do takiej przemiany (denaturyzacja melatoniny w wierzchnich warstwach gałki ocznej - wykorzystywana m.in. w medycynie plastycznej do zmiany koloru tęczówki), nie istnieją żadne raporty ani wspomnienia potwierdzające tę teorię. | |
== Uwagi == | == Uwagi == | ||
Wersja z 20:19, 29 mar 2020
Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
Władimir Pawłowicz Prawik (ros. Владимир Павлович Правик; ur. 13 czerwca 1962 w Czarnobylu, zm. 11 maja 1986 w Moskwie) – strażak, porucznik wojsk wewnętrznych MWD, naczelnik warty WPCz-2[uwagi 1], uczestnik akcji gaśniczej 26 kwietnia 1986 czwartego bloku energetycznego Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej, jedna z ofiar śmiertelnych wypadku[1].
Spis treści
Życiorys
Urodził się 13 czerwca 1962 w Czarnobylu w obwodzie kijowskim Ukraińskiej SRR w rodzinie urzędniczej. W 1979 roku ukończył miejscową szkołę średnią. W tym samym roku rozpoczął naukę w Czerkaskiej Technicznej Szkole Pożarniczej MSW ZSRR[2] Od sierpnia 1982 roku, po ukończeniu szkoły, służył w stopniu porucznika wojsk wewnętrznych MWD na stanowisku naczelnika warty w 2. Zmilitaryzowanej Jednostce Pożarniczej Kijowskiego Obwodowego Zarządu Spraw Wewnętrznych (WPCz-2), stacjonującej w Prypeci, odpowiadającej za ochronę przeciwpożarową Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej[3]. Mieszkał przy ul. Łesi Ukrainki 52 m. 45[4].
Akcja gaśnicza
W nocy z 25 na 26 kwietnia 1986 roku jako pełniący służbę naczelnik warty dowodził pierwszą grupą strażaków, którzy uczestniczyli w akcji gaśniczej bloku energetycznego nr IV Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej. Jako ówczesny dowódca akcji gaśniczej (do czasu objęcia dowodzenia przez mjr. Leonida Tielatnikowa) podjął decyzję o skierowaniu działań gaśniczych na ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru i zapobieżeniu przeniesienia się ognia na sąsiedni blok. W wyniku długotrwałego przebywania w strefie zagrożenia otrzymał bardzo wysoką dawkę promieniowania, która wywołała u niego ostrą chorobę popromienną[5][6].
Hospitalizacja
Nad ranem 26 kwietnia został przetransportowany do Jednostki Medycznej nr 126 w Prypeci, gdzie udzielono mu podstawowej opieki medycznej. Około południa został przetransportowany z pierwszą grupą poszkodowanych do Moskwy, gdzie znajdował się oddział kliniczny Instytutu Biofizyki Szpitala Klinicznego nr VI zajmujący się leczeniem chorób popromiennych.
W końcu kwietnia do Moskwy przyjechała jego żona która tak relacjonowała po latach pobyt męża w szpitalu:Szpital był bardzo przerażający. Zamiast personelu medycznego wartę pełnili żołnierze ubrani w kombinezony chemiczne. Co godzinę myli klamki, drzwi i podłogi specjalnymi roztworami. Kiedy po raz pierwszy zobaczyłam Wołodię, po prostu go nie poznałam. Miał dużą spuchniętą głowę wielkości wiadra, był całkowicie łysy. Jego zęby były bardzo zniszczone i słabe, niemal jak z plasteliny. Niektóre z nich wypadły przed moimi oczami. Ciągle płakał, upierał się, że nie powinnam była przyjeżdżać. Teściowa, która przyjechała kilka dni wcześniej, robiła mi wyrzuty że przyjechałam na próżno i powinnam teraz myśleć o dziecku. Myślałam nawet, że to jakaś macierzyńska zazdrość. Mój Wołodia leżał tam, taki bezradny, płacząc cały czas, ja płakałam wraz z nim. Próbowałam go pocieszać: Wołodia, uratowałeś nas. Przetarł oczy poduszką i powiedział, że nikogo nie uratował. A po jego zwęglonej twarzy znów spłynęły wielkie łzy[7].
Śmierć
Zmarł 11 maja 1986. Został pochowany w Moskwie na Cmentarzu Mitińskim (kwatera 162)[5].
Poniżej treść orzeczenia lekarskiego wydanego jego żonie dzień po jego śmierci: Prawik Władimir Pawłowicz, 23 lata, naczelnik warty WPCz-2, hospitalizowany w Klinice Instytutu Biofizyki (w Moskwie) od 27 kwietnia do 11 maja 1986 r. Pacjent cierpiał na zespół ostrej choroby popromiennej w jej najcięższej postaci: zespół jelitowy, zespół jamy ustno-gardłowej, wyraźne zaburzenia hemopoezy, zapalenie płuc, popromienne oparzenia skóry I stopnia, oparzenia skóry głowy, twarzy, szyi oraz rąk III i IV stopnia. Toksemia. Niewydolność wielonarządowa. Obrzęk płuc, mózgu oraz zespół wstrząsu toksycznego. Powstanie choroby było wynikiem bezpośredniego udziału w wypadku w CzAES. Orzeczenie wydano małżonce pacjenta do zapoznania się z jego treścią na miejscu. Przewodniczący kolegium eksperckiego A. K. Guśkowa Sekretarz kolegium eksperckiego A. N. Petrosjan |
Życie prywatne
W 1984 roku wziął ślub z Nadieżdą Iwanowną (ur. 1965)[8] z która miał córkę Natasze Władimirownę (ur. 10 kwietnia 1986[7])[3]. Jego ojciec zmarł jesienią 2015[9].
Odznaczenia
- Dekretem Prezydium Rady Najwyższej ZSRR z dnia 25 września 1986 roku "za męstwo, odwagę i poświęcenie przy likwidacji następstw katastrofy w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej" został pośmiertnie odznaczony tytułem honorowym Bohatera Związku Radzieckiego oraz Orderem Lenina[5]
- 26 kwietnia 1996 za wyjątkową osobistą odwagę i poświęcenie, oraz profesjonalizm, jakim wykazał się w czasie likwidacji skutków katastrofy w Czarnobylu został odznaczony gwiazdą "Za Odwagę"[10].
Upamiętnienie
W 2014 roku w mieście Irpień na Ukranie został odnowiony i otwarty park miejski nazwany jego imieniem, znajduje się tam również jego popiersie[11]. Jego popiersie znajduje się także przy Alei Bohaterów Czarnobyla w Kijowie. Jego osobę upamiętnia także marmurowa płyta w parku na bulwarze Rady Najwyższej w Kijowie. Ponadto jego popiersie ustawiono w Czerkasach na terenie Akademii Bezpieczeństwa Pożarniczego Ministerstwa ds. Sytuacji Nadzwyczajnych Ukrainy im. Bohaterów Czarnobyla. Jego nazwisko znajduje się także na pamiątkowych tablicach w Kijowie i Symferopolu. Jego imieniem nazwano ponadto ulice w wielu miejscowościach Ukrainy W dniu 29 maja 1987 r. Ministerstwo Komunikacji ZSRR wydało okolicznościową kopertę artystyczną z jego wizerunkiem.
Mity
W internecie można znaleźć informacje jakoby na skutek wysokiego poziomu promieniowania, oczy Prawika zmieniły kolor z brązowych na niebieskie. Jakkolwiek istnieją procesy mogące prowadzić do takiej przemiany (denaturyzacja melatoniny w wierzchnich warstwach gałki ocznej - wykorzystywana m.in. w medycynie plastycznej do zmiany koloru tęczówki), nie istnieją żadne raporty ani wspomnienia potwierdzające tę teorię.
Uwagi
- ↑ Był on jedynie naczelnikiem (dowódcą) warty (zmiany). Naczelnikiem WPCz-2 był Leonid Tielatnikow.
Przypisy
- ↑ Waldemar Siwiński: Czernobyl. Od katastrofy do procesu. Warszawa: Iskry, 1989, s. 11. ISBN 83-207-1179-7.
- ↑ ob. Akademia Bezpieczeństwa Pożarniczego Ministerstwa ds. Sytuacji Nadzwyczajnych Ukrainy im. Bohaterów Czarnobyla.
- ↑ 3,0 3,1 Waldemar Siwiński: Czernobyl. Warszawa: Iskry, 1989, s. 266. ISBN 83-207-1179-7.
- ↑ Нашли квартиру Владимира Правика в Припяти, пожарного Чернобыльской катастрофы. zen.yandex.ru. [dostęp 2020-01-2].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ 5,0 5,1 5,2 Правик Владимир Павлович. warheroes.ru. [dostęp 2016-12-25].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ Герои-ликвидаторы. chnpp.gov.ua. [dostęp 2016-12-25].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ 7,0 7,1 Вдова героя-ликвидатора Правика: "Государство меня выбросило из этой трагедии". znaj.ua. [dostęp 2020-03-29].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ W 2008 wyszła powtórnie za mąż za przyjaciela z dzieciństwa Michaiła Omielanczenko. Obecnie mieszka we wsi Starosiele w obwodzie czerkaskim.
- ↑ Мать героя Чернобыля рассказала о сыне. gp.by. [dostęp 2019-02-09].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ Dekret Prezydent Ukrainy z 26 kwietnia 1986 roku o przyznaniu odznaczenia. zakon1.rada.gov.ua. [dostęp 2016-12-25].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
- ↑ Lokalizacja parku. wikimapia.org. [dostęp 2016-12-25].Błąd Lua: Błąd wewnętrzny: Proces interpretera został zakończony z sygnałem "-129".
| |||||||||||
