Aleksandr Leleczenko

Z Czarnobyl Wiki
Skocz do: nawigacja, szukaj
Lelechenko.jpg

Aleksandr Grigorowicz Leleczenko (ros. Алексадр Григорьевич Лелеченко; ur. 26 lipca 1938 we wsi Nowooriechowka, zm. 7 maja 1986 w Kijowie) - zastępca naczelnika wydziału elektrycznego.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się 26 lipca 1938 we wsi Nowooriechowka w rejonie łubieńskim w obwodzie połtawskim. Po ukończeniu szkoły średniej studiował w Charkowskiej Wyższej Wojskowej Lotniczej Szkoły Pilotów na kierunku nawigator lotniczy. W latach 1961-1966 studiował na Politechnice Kijowskiej na wydziale elektroenergetyka. Po ukończeniu studiów wyższych pracował w Słowiańskiej Elektrowni Cieplnej. Kolejno przeprowadził się do miasta Enerhodar gdzie podjął pracę w pobliskiej Zaporoskiej Elektrowni Jądrowej na wydziale automatyki cieplnej i pomiarów. Pracę w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej rozpoczął 31 marca 1975 roku na stanowisku naczelnika zmiany wydziału elektrycznego podczas rozruchu i eksploatacji drugiego etapu elektrowni (bloki energetyczne nr III i IV)[1]. W 1980 roku awansował na zastępcę naczelnika wydziału elektrycznego drugiego etapu elektrowni. Brał czynny udział przy rozruchu i konserwacji wszystkich bloków w elektrowni. Określany był mianem wzorowego pracownikaza co został odznaczony medalem „Weterana pracy”[2].

26 kwietnia 1986

W czasie awarii 26 kwietnia 1986 znajdował się na terenie elektrowni. Wraz z innymi elektrykami dokonał niezbędnych napraw wielu instalacji elektrycznych oraz wypuścili wodór z generatorów do atmosfery. W przypadku niewykonania tych prac istniało ryzyko wystąpienia eksplozji, która mogła uszkodzić turbiny generatorów. Pragnąc uchronić młodych elektryków przed przebywaniem w strefie wysokiego promieniowania, trzykrotnie wchodził do hali elektrolizy (panowało tam promieniowanie rzędu od 5 do 15 tysięcy R/h) aby wyłączyć zawór dopływu wodoru w awaryjnych prądnicach. Brodząc po kolana w radioaktywnej wodzie, dokonał sprawdzenia stanu instalacji elektrycznej, starając się wyłączyć pompy zasilające układ chłodzenia w wodę. Niemniej jednak po udzieleniu pierwszej pomocy w szpitalu w Prypeci, gdzie wstrzyknięto mu surowicę, Leleczenko natychmiast powrócił i pracuje tam jeszcze przez kilka godzin[3][4]. 30 kwietnia został przyjęty na oddział szpitala w Kijowie. Szacuje się ze otrzymał dawkę ok 25 Sv.

Śmierć[edytuj | edytuj kod]

Zmarł 7 maja 1986 w wyniku ostrej choroby popromiennej w szpitalu w Kijowie. Został pochowany na cmentarzu we wsi Stiepnoje w rejonie połtawskim w obwodzie połtawskim.

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

  • Szkole we wsi Nowooriechowka w której się uczył została nazwana jego imieniem. Znajduje się tam również poświęcona jego osobie ekspozycja muzealna przedstawiająca jego udział w likwidacji awarii.
  • W czerwcu 2012 we wsi Nikołajewka w obwodzie donieckim została otwarta biblioteka publiczna jego imienia.

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

  • Medal „Weterana pracy”
  • Order Lenina (1986) (pośmiertnie)
  • Tytuł Bohatera Ukrainy (2006) (pośmiertnie)[5]
  • Order Złota Gwiazda (2006) (pośmiertnie)[5]
  • Krzyż "Za odwagę" (1996) (pośmiertnie)[6]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Александр Григорьевич Лелеченко. chnpp.gov.ua. [dostęp 2019-02-02].
  2. ЛЕЛЕЧЕНКО АЛЕКСАНДР ГРИГОРЬЕВИЧ (26.06.1938 – 07.05.1986). coolschool1.at.ua. [dostęp 2019-02-02].
  3. To,co wiem,posiąść może każdy.. photoblog.p. [dostęp 2017-06-09].
  4. Оголошується конкурс на проект скульптурної композиції, присвяченої Герою України Олександру Лелеченку. dazv.gov.ua. [dostęp 2017-06-09].
  5. 5,0 5,1 Dekret prezydencki nr 328/2006 z dnia 21 kwietnia 2006 r.
  6. Dekret Prezydencki nr 298/1996 z dnia 26 kwietnia 1996 r.